Οι Άγιοι Εφτά Παίδες της Εφέσου στην Οία…..

Οι Άγιοι Εφτά Παίδες της Εφέσου στην Οία…..

Το ιστορικό

Οι Άγιοι Εφτά Παίδες ήταν Μικρασιάτες άγιοι, συγκεκριμένα από την Έφεσο της Ιωνίας για αυτό και αποκαλούνται «Άγιοι Εφτά Παίδες εν Εφέσω». Τα ονόματα τους ήταν Μαξιμιλιανός, Ιάμβλιχος, Μαρτινιανός, Διονύσιος, Αντωνίνος, Κωνσταντίνος και Εξακουστοδιανός και έζησαν στα χρόνια του αυτοκράτορα Δεκίου (249 - 251 μ.Χ.). Όταν ξέσπασαν διωγμοί κατά των Χριστιανών, μοίρασαν την περιουσία τους στους πτωχούς, εγκατέλειψαν την πόλη και κρύφτηκαν σε μία σπηλιά μέχρι να τελειώσει ο διωγμός. Όταν αντιλήφθηκαν ότι πλησίαζαν στο καταφύγιό τους, προσευχήθηκαν στο Θεό κατά την διάρκεια της νύχτας να πεθάνουν για να μην πέσουν στα χέρια των διωκτών. Ο Θεός άκουσε τις προσευχές τους και το πρωί κοιμήθηκαν χωρίς να ξυπνήσουν. Όταν ο βασιλιάς ανακάλυψε την κρυψώνα τους και τους βρήκε νεκρούς, διέταξε να σφραγιστεί με μία μεγάλη πέτρα η είσοδος της σπηλιάς.  Μετά από 194 χρόνια (περί το 446 μ.Χ.), επί Θεοδοσίου του Μικρού, εμφανίστηκε στην Έφεσο κάποια αίρεση που δίδασκε κατά της ανάστασης νεκρών. Εκείνη την εποχή, εμφανίστηκε ένα παιδί στην αγορά της Εφέσου και αγόρασε ψωμί με το νόμισμα της εποχής του Δεκίου, γεγονός ανεξήγητο. Ανέκριναν το παιδί, και αυτό ήταν ο Iάμβλιχος που τους οδήγησε στη σπηλιά και βρήκαν ζωντανά και τα υπόλοιπα παιδιά. Ήταν θαύμα Θεού που αποδείκνυε το αληθές της Αναστάσεως των νεκρών.

Το απολυτίκιο

Θείω Πνεύματι, ἀφθαρτισθέντες, πολυχρόνιον, ἤνυσαν ὕπνον, οἱ ἐν Ἐφέσῳ ἐπτάριθμοι Μάρτυρες, καὶ ἀναστάντες πιστοὺς ἐβεβαίωσαν, τὴν τῶν ἀνθρώπων κοινὴν ἐξανάστασιν ὅθεν ἅπαντες, συμφώνως τούτους τιμήσωμεν, δοξάζοντες Χριστὸν τὸν πολυέλεον.

Στην Οία

Στην Οία υπάρχουν 2 εκκλησίες προς τιμή των Αγίων Εφτά Παίδων της Εφέσου.

Η μια εκκλησία βρίσκεται σε μια σπηλιά στον κόλπο «Μουζακιά» παραπλεύρως τους όρμου της Αρμένης και η πρόσβαση σε αυτό γίνεται μόνο με βάρκα. Ουσιαστικά πρόκειται για ένα μικρό εξωκλήσι, από τα παλαιότερα της Οίας καθώς χρονολογείται άνω των 200 ετών.  Η θέση στην οποία βρίσκεται δηλαδή κρυμμένη μέσα σε απόκρημνη σπηλιά δεν είναι καθόλου τυχαία, αφού συμβολίζει την σπηλιά στην οποία είχαν κρυφθεί οι Άγιοι Εφτά Παίδες στην Έφεσο για να σωθούν από τους διωγμούς. Εορτάζει στις 4 Αυγούστου, ημερομηνία που τιμάται η Κοίμηση των Αγίων, και ανήμερα της εορτής γίνεται ένα από τα μεγαλύτερα πανηγύρια της Οίας. Ο κόσμος καταφθάνει στην σπηλιά με σημαιοστολισμένα καΐκια και μετά το τέλος της θείας λειτουργίας σερβίρεται το φαγητό το οποίο μαγειρεύεται στον όρμο της Αρμένης και μεταφέρεται στο σημείο με βάρκα γιατί το πανηγυρόσπιτο της εκκλησίας είναι μικρό. Μάλιστα τα παλιά χρόνια δεν ήταν λίγοι οι Οιάτες οι οποίοι πήγαιναν από την παραμονή και διανυκτέρευαν στην αμμουδιά της σπηλιάς. Χρόνια τώρα οι ψαράδες της Οίας όταν ψαρεύουν στην περιοχή, περνούν πάντα από την σπηλιά για να ανάψουν τα καντήλια της και να θυμιάσουν την εικόνα των Αγίων Εφτά Παίδων τους οποίους ευλάβονται πολύ.  Παρόλο αυτά την εκκλησία φροντίζει με πολύ ευλάβεια εδώ κι πάρα πολλά χρόνια η οικογένεια του Μιχάλη Μπαλόπιτα, τόσο ο ίδιος όταν βρισκόταν στην ζωή, όσο και οι απόγονοι του που συνεχίζουν την παράδοση.

Η δεύτερη εκκλησία βρίσκεται μέσα στην Οία στο χωριό κοντά στο Κοινοτικό κατάστημα. Ο ναός αυτός εορτάζει στις 22 Οκτωβρίου, ημερομηνία όπου τιμάται η Αφύπνιση των Αγίων. Αρχική κτήτορας ήταν η Οιάτισσα εφοπλίστρια Καδιώ Σιγάλα και στις μέρες μας έχει περάσει πλέον στα χέρια των απογόνων της.

Η σπηλιά των Άγιων Εφτά Παίδων στην Έφεσο της Μικράς Ασίας

Η σπηλιά με την εκκλησία των Αγίων Εφτά Παίδων στην Οία στον κόλπο «Μουζακιά»

Η δεύτερη εκκλησία των Αγίων Εφτά Παίδων μέσα στο χωριό στην Οία

Φωτογραφίες από τη φετινή εορτή των Αγίων Εφτά παίδων  

Η Οία ( Απάνω Μεριά )

Η Οία (Απάνω Μεριά¹)

¹Απάνω Μεριά (και ως Απανωμερία): η παλιά ονομασία της Οίας, επειδή βρίσκεται στη «πάνω μεριά» δηλαδή στη βόρεια πλευρά του νησιού.  Μετονομάστηκε σε Οία, στις αρχές του 20^ου αιώνα.  Οι ντόπιοι όμως, ιδιαιτέρως οι παλιοί, χρησιμοποιούν ακόμη στην καθημερινότητα τους όρους Απάνω Μεριά και Απανωμερίτες (=Οιάτες).

 το «Φανάρι²» (και ως οι «Γαρμπινοί Μύλοι²»)

Η συνοικία βρίσκεται πάνω από το Αμμούδι, εκεί δεσπόζουν η εκκλησία της Αγ.Παρασκευής και ο πατριαρχικός σταυροπηγιακός ναός της Αγ.Αικατερίνης.

( ²λογω της ύπαρξης Φάρου και ανεμόμυλων)

Οι Γαρμπινοί Μύλοι ή το Φανάρι. Διακρίνονται οι Μύλοι και ο καφέ τρούλος της Αγ.Αικατερίνης

ο «Γουλάς³»

Η συνοικία όπου βρίσκεται το Κάστρο της Οίας, το οποίο χρονολογείται από το 1480 με την επωνυμία «Καστέλι Αγ. Νικολάου Απανωμερίας». Από εκεί ξεκινούν οι σκάλες «καραβολάδες» προς το Αμμούδι. Στο σημείο αυτό στις μέρες μας συγκεντρώνονται οι επισκέπτες για το ηλιοβασίλεμα.  Εκεί βρισκόταν μέχρι το 1956 ο ναός της Παναγίας Πλατσανής (Ακάθιστος Ύμνος) ο οποίος κατέρρευσε με το σεισμό, όπως και ένα μεγάλο τμήμα του Κάστρου. Υπάρχουν οι εκκλησίες Αγ.Πάντες (στην πλευρά της καλντέρας), Ταξιάρχες και Αγία Τριάδα (στις σκάλες προς το Αμμούδι).

( ³από την τούρκικη λέξη kule= κάστρο)

η «Λότζα⁴»

Συνοικία στην πλευρά της καλντέρας όπου υπάρχει η εκκλησία του Αγ.Νικολάου. Στις σκάλες προς την αγορά βρίσκεται και η εκκλησία Παναγία Μετόχι (Εισόδια Θεοτόκου).

(⁴από την ιταλική λέξη lozza=λέσχη, σημείο όπου βρισκόταν επί Βενετοκρατίας η λέσχη των Βενετών αριστοκρατών)

το «Μοναστήρι»

Στην πλευρά της καλντέρας, κάτω από τα Μάρμαρα, συνοικία όπου βρίσκονται οι εκκλησίες Ανάσταση και Άγιος Σπυρίδωνας.

Οι συνοικίες Γουλάς (αριστερά), Λότζα (κέντρο) και Μοναστήρι (δεξιά) με τις εκκλησίες Ανάσταση και Αγ.Σπυρίδωνας.

 

Τα απομεινάρια του Κάστρου της Οίας στην άκρη του Γουλά. Διακρίνεται και ο ναός της Ζωοδόχου Πηγής που υπέστη και αυτός καταστροφές από το σεισμό του 1956.

τα «Μάρμαρα» (Αγορά)

Ο κεντρικός πεζόδρομος του χωριού με τα μαγαζιά στρωμένος με μάρμαρα από το 19^ο αιώνα, ο οποίος ξεκινάει από το κοινοτικό κατάστημα (πρώην Κοινότητα Οίας), διασχίζει την πλατεία Πλατσανής και καταλήγει στο Δημοτικό Σχολείο. Στο δρόμο, κοντά στην πλατεία Πλατσανής βρίσκεται η εκκλησία Σταυρός.

Ο κεντρικός πεζόδρομος, τα Μάρμαρα, και στο βάθος ο Σταυρός

«Πλατεία Πλατσανής»

Το κέντρο της Οίας, η κεντρική πλατεία του χωριού, όπου βρίσκεται και η νέα ομώνυμη εκκλησία Παναγία Πλατσανή (Ακάθιστος Ύμνος), καθεδρικός ενοριακός ναός  όλης της Οίας, η οποία χτίστηκε την δεκαετία του 1960.

Η πλατεία της Παναγιάς της Πλατσανής

«Σιδεράς»

Στη βορειοδυτική πλευρά που δεν «βλέπει» στην καλντέρα, η συνοικία όπου βρίσκονται τα νεοκλασικά (καπετανόσπιτα). Παραπλεύρως βρίσκεται και η στάση των λεωφορείων. Με το σεισμό του 1956 υπέστη το μεγαλύτερο πλήγμα από όλες τις γειτονιές της Οίας καθώς η πλειοψηφία των νεοκλασικών κατέρρευσε.

«Βουνάρα»

Στη βορειοδυτική πλευρά που δεν «βλέπει» στην καλντέρα, δίπλα στο Σιδερά, στα δυτικά. Εκεί βρίσκεται  και το Ναυτικό Μουσείο Οίας.

Ο Σιδεράς και στο βάθος η Βουνάρα

«σκάλες Αρμένης»

Στη πλευρά της καλντέρας, στο σημείο αυτό ξεκινούν οι σκάλες «καραβολάδες» που οδηγούν στο λιμάνι της Αρμένης. Παραπλεύρως βρίσκεται και το Δημοτικό Σχολείο της Οίας.

 «μνημείο Ηρώων»

Συνοικία όπου βρίσκεται το μνημείο ηρώων Οιατών αγωνιστών και η εκκλησία Χριστός (Μεταμόρφωση Σωτήρος). Στην πλευρά της καλντέρας βρίσκεται και η εκκλησία του Αγ.Ιωάννου του Κλήδονα

Το μνημείο και στο βάθος ο Χριστός (Μεταμόρφωση Σωτήρος)

«΄Αη-Γιώργης»

Στην πλευρά της καλντέρας, συνοικία στην οποία βρίσκεται και η ομώνυμη εκκλησία του Αγ.Γεωργίου, πολιούχου της Οίας.

«Περίβολας»

Βρίσκεται στην είσοδο της Οίας (ερχόμενοι από Φηρά) στην πλευρά της καλντέρας και συνορεύει με την γειτονιά του Αη-Γιώργη. Εκεί βρίσκεται η εκκλησία του Αγ.Βασιλείου καθώς και το νεκροταφείο της Οίας

Ο  Περίβολας και στο βάθος η γειτονιά του Αγίου Γεωργίου με την ομώνυμη εκκλησία.

«Φοινικιά»

Βρίσκεται στην είσοδο της Οίας (ερχόμενοι από Φηρά) στη πλευρά του κάμπου, εκεί βρίσκονταν τα παλιά χρόνια οι κάναβες των Οιατών. Δεσπόζουν οι εκκλησίες της Αγίας Ματρώνας, του Ευαγγελισμού και της Παναγιάς της Μαρουλιανής (Υπαπαντή).

Η Φοινικιά. Διακρίνεται η εκκλησία του Ευαγγελισμού με τον γαλάζιο τρούλο.

«Θόλος»

Μικρός οικισμός στο κάμπο, στο δρόμο προς τους Μπαξέδες, εκεί βρίσκεται και η εκκλησία του Αγ. Αθανασίου.

«Μπαξέδες» ο κάμπος της Οίας στη βόρεια πλευρά που φτάνει ως τη θάλασσα με την ομώνυμη παραλία. Κοντά στους Μπαξέδες είναι και η εκκλησία Κυρά-Παναγιά (Γενέθλιο της Θεοτόκου)

«Κάθαρος»

Παραλία στα βορειοδυτικά, παραπλεύρως του Αμμουδιού. Κοντά βρίσκεται η εκκλησία του Αγίου Ιωάννου του Θαλασσινού. Τα παλιά χρονιά στη περιοχή υπήρχε το Λοιμοκαθαρτήριο της Οίας.

«Αρμένη»

Το κεντρικό λιμάνι της Οίας στην πλευρά της καλντέρας. Την εποχή της ιστιοφόρου ναυτιλίας, υπήρχαν ταρσανάδες (ναυπηγεία) όπου εκεί έφτιαχναν τις σκούνες  και τα καΐκια. Μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του 1990, στην Αρμένη έπιανε και το βαπόρι της γραμμής. [Πάρο-Νάξο-Ιο-Οία(Αρμένη)-Θήρα(Αθηνιός)]

Το λιμάνι της Αρμένης

«Αρμενάκι»

Μικρός όρμος παραπλεύρως της Αρμένης

«Αμμούδι»

Το δεύτερο λιμάνι της Οίας, στη δυτική πλευρά (απέναντι από τη Ρίβα της Θηρασιάς)

Το Αμμούδι, γνωστό στη σημερινή εποχή για τις ψαροταβέρνες 

«Άγιος Νικόλαος ο Περαματάρης⁵»

Νησίδα κάτω από το Γουλά, με το ομώνυμο εκκλησάκι

( ⁵από τη λέξη πέρασμα)

Η νησίδα Περαματάρης

Άγιοι Εφτά Παίδες» Το ομώνυμο εκκλησάκι στην σπηλιά ενός βράχου κοντά στην Αρμένη όπου η πρόσβαση γίνεται μόνο με βάρκα.

Το πανηγύρι των Αγίων Εφτά Παίδων στις 4 Αυγούστου

«Μεγάλο Βουνό» Το μεγάλο κόκκινο ηφαιστειογενές βουνό της Οίας όπου βρίσκονται τα εξωκλήσια Προφήτης Ηλίας και Σταυρός.

Μ.Λ.- Καλλιστορώντας