Αναρτήσεις

Οικοτροφείο Σαντορίνης - Μία στέγη οικογενειακής Αγάπης

Εικόνα
Πάμε σαν άλλοτε στο παρελθόν… αλλά όχι στο πολύ μακρινό. Βρισκόμαστε γύρω στα 1980 στα Φηρά, στο παλιό Οικοτροφείο της Μητρόπολης ( πρώην Επαρχείο απέναντι από το Κέντρο Υγείας), όπου συναντάμε τις παρέες μαθητών. Εκεί κοντά στο παλιό τους Αναγνωστήριο, όπου οι μεγάλοι μαθητές διάβαζαν τους μικρούς. Ενώ πιο δίπλα ήταν και η εκκλησία των Τριών Ιεραρχων.
Οι παρέες αυτές, δεν βρέθηκαν ξαφνικά εκεί  δεν βρέθηκε ξαφνικά εκεί . Το έργο του Οικοτροφείου ήταν εξ ολοκλήρου δημιούργημα του πρώην Μητροπολίτη Θήρας κυρό Γαβριήλ Καλοκαιρινό. Εκείνος, ενώ περιόδευε στην Αμοργό το 1962, ομάδα γονέων του ανέφερε το πρόβλημα ότι τα παιδιά που τελείωναν τις τάξεις του Γυμνασίου έπρεπε να ξενιτεύονται ακόμα και στην Αθήνα, ζητώντας του του να ιδρύσει ένα μαθητικό οικοτροφείο στην έδρα της Μητρόπολης δλδ στη Σαντορίνη, προς εξυπηρέτηση του σκοπού αυτού. Στα Φηρά, αρχικά υπήρχε ένα λυόμενο (στις παλιές αποθήκες της Αγροτικής Τράπεζας) και το μετέτρεψε καταλλήλως σε Οικοτροφείο δια τα παιδιά όλων των νησιών…

Επίσκοπος Κυδωνίας Καλλίνικος Σαρπάκης

Εικόνα
Επίσκοπος Κυδωνίας Καλλίνικος Σαρπάκης
Ένας νεομάρτυρας άγιος της Κρήτης με καταγωγή από τη Σαντορίνη Στην έρευνα πάνω σε άλλο θέμα της Σαντορίνης, εμφανίστηκε και το όνομα του Επισκόπου Κυδωνίας Καλλίνικου Σαρπάκη. Ανασκαλίζοντας λίγο το ιστορικό του παρελθόν, διαπίστωσα ότι είναι θείος του Θηραίου ευεργέτη Στυλιανού Σαρπάκη. Δυστυχώς όμως μέχρι τώρα έχουν εντοπιστεί λίγα ιστορικά στοιχεία. Οφείλω να ευχαριστήσω θερμά το Γραφείο Τύπου της Ιεράς Μητροπολέως Κυδωνίας και Αποκορώνου οι οποίοι με καθοδήγησαν ώστε μέσα από το αρχείο της Ιεράς Πατριαρχικής και Σταυροπηγιακής Μονής Χρυσοπηγής Χανίων, οι οποίοι μου έστειλαν το παρακάτω υλικό καθώς και τη φωτογραφία του Αγίου. «…Μόλις ξέσπασε ἡ ἐπανάσταση τοῦ 1821 στήν Πελοπόννησο, οἱ Τοῦρκοι τῆς Κρήτης, μολονότι δέν εἶχαν κανένα ἀποδεικτικό στοιχεῖο γιά παρόμοια κίνηση τῶν Κρητῶν, πῆραν προληπτικά μέτρα γιά τήν ἀποτροπή τῆς ἐξάπλωσης τῆς ἐπανάστασης καί στόνησί. Στίς 14 Ἰουνίου κηρύχθηκε ἐπίσημα ἡ ἐπανάσταση στην Κρήτη. Τήν ἑπομένη, ὁ μουσουλμ…

Η "τσιλαδιά" της μάνας μου, της Νίκης Τσέκου

Εικόνα
Τσικνοπέμπτη σήμερα και θυμήθηκα ότι η μάνα μου σαν σήμερα έβγαζε στο τραπέζι και τσιλαδιά. Στο Καμάρι της Σαντορίνης θυμάμαι , παλιά , οι νοικοκυρές σαν σήμερα «τσούκνωναν» το φαγητό. Το άφηναν δηλαδή, να πιάσει λίγο στον πάτο της κατσαρόλας, να  κολλήσει , να καεί λίγο για να μυρίσει τσίκνα. Συνήθως ”τσούκνωναν το φάβα». Η μάνα μου φάβα τσούκνωνε . Αν  είχαν σφάξει το γουρούνι λίγες μέρες πριν τις απόκριες, η μάνα μου έβγαζε στο τραπέζι μαζί με την τσουκνωμένη φάβα και τσιλαδιά. Τσιλαδιά λέμε στη Σαντορίνη την πηχτή . Φάβα ξέρουν και οι τωρινές νοικοκυρές να φτιάχνουν. Τσιλαδιά όμως, πόσες ξέρουν να φτιάχνουν; Θα μου πείτε ότι στο ίντερνετ υπάρχουν πολλές συνταγές για πηχτή και μάλιστα σε διάφορες παραλλαγές. Εγώ όμως θυμάμαι την τσιλαδιά της μάνας μου. Στα γεράματά της, επειδή δεν έβρισκε κεφάλι γουρουνιού για να τη φτιάξει, την έφτιαχνε από  μπούτι με κότσι και πέτσα που αγόραζε. Παλιά, από το γουρούνι που έσφαζαν τίποτα δεν πήγαινε χαμένο. Έπαιρνε το καλοξυρισμένο κεφάλι του χοί…

Η τέχνη του βαρελοποιού στη Σαντορίνη

Εικόνα
Ο βαρελοποιός πρώτα μετράει τις «ντούγιες»(τα ξύλα που αποτελούν το βαρέλι). Τις πελεκάει με ένα μαχαίρι, που          λέγεται«ταλιακούδα» και μετά τις περνάει από μια μεγάλη «πλανιά», που είναι ακίνητη και σχηματίζει την κοιλιά του βαρελιού.     Ανάλογα με το μέγεθος του βαρελιού είναι και η φόρμα, όπου το σκαρώνει. Κάθε βαρέλι είναι στα άκρα στενό ενώ στη μέση φαρδύ.          Το ένα άκρο των ξύλων το κλείνει με στεφάνια, ανάλογα με το μέγεθος του βαρελιού, ενώ το άλλο άκρο είναι ακόμα ανοιχτό. Για να σχηματιστεί η κοιλιά του βαρελιού, κάνει μια σκάρα, όπως του μαγκαλιού, βάζει μέσα χοντρά ξύλα. Αφού δώσει φωτιά παίρνει τη σκάρα και από πάνω της τοποθετεί τα βαρέλι, όπως το προετοίμασε πιο πριν, με το ένα άκρο του δηλαδή έτοιμο. Με ένα συρματόσκοινο τριγυρίζει το βαρέλι στο άλλο άκρο που είναι ακόμη ανοιχτό. Με τι βίδα ένα εργαλείο με το οποίο πιάνει το συρματόσκοινο και από τις δύο πλευρές σφίγγει τα ξύλα και σιγά σιγά το άκρο αυτό που αρχικά είχε ετοιμαστεί.          Στη συνέχεια ανα…

Όρμοι και λιμένες Σαντορίνης ( 17ο αιώνα)

Εικόνα
«Με την άνοδο στο τουρκικό θρόνο του Μουράτ Γ ( 1574), αρχίζει για το Αιγαίο και φυσικά για τη Σαντορίνη μια νέα περίοδος και επιβάλλεται μια νέα τάξη πραγμάτων. Ο Μουράτ Γ θέλοντας να εδραιώσει την ομαλότητα στην πολιτική και κοινωνική ζωή του νησιού, […]εξέδωσε το 1580 έναν αχτναμέ με τον οποίο παραχωρούσε στους κατοίκους των νησιών ειδικά προνόμια και φολογικές ελαφρύνσεις. […] η οικονομική ανάπτυξη του νησιού κατά την περίοδο του 17ου αιώνα φαίνεται από τα υψηλά χρηματικά ποσά που διακινούν οι κάτοικοι και μεταξύ τους αλλά και με τους άλλους νησιώτες. Φαίνεται ακόμη και από το μεγάλο αριθμό πλοιοκτητών και καραβοκύρηδων, που παίρνουν στα χέρια τους το εμπόριο. Ένας πορτολάνος της εποχής ( βιβλίο – οδηγός πλεύσης) μας περιγράφει με χαρακτηριστική γλώσσα το λιμάνι της Σαντορίνης και δίνει χρήσιμες οδηγίες στους ναυτικούς.
Ἡ Σαντορίνη ἔχει ἕνα βουνί ὑψηλόν τζιμαρόλο καὶ εἰς τὸ μεσημέρι κάμνει κούδαν  εἰς τὸ ἀκρωτήρι τοῦ μεσημερίου. Εἰς τὴν μερέαν τοῦ λεβάντη ἔχει καλόν παραγωγόν διὰ …

Στη Μνήμη του Σπύρου Βασσάλου

Εικόνα
Γράφει ο Αντώνης Σιγάλας
""ΤΟ ΣΠΥΡΑΚΙ""
Για το νησιώτικο τραγούδι στο νησί, στα παιδικά μου χρόνια, διέπρεπαν από την εποχή του παππού μου, Αντώνη Φαρισαιου, Μάρκου Πάγκαλου, του Μανωλιτσου οπου αργοτερα τη σκυτάλη πήραν τα παιδιά τους.....
ο Κυριάκος, ο Μηνας.και ο Σταύρος, απ τους Φαρισαιους....ο Δημήτρης ο Μανωλιτσος,
Αλλά και ο Στάθης ο Λιμπουνης απ τον Καρτεραδο, ο περίφημος Σπύρος ο Κύκλωπας,
Αλλά και πολλά άλλα παιδιά της εποχής όπως ο Ακιμης, ο Πάρης, ο Αντώνης απ το βουρβουλο,ο Φανούρης ο Δημητρης και πολλοί άλλοι για να μην αδικήσω!!!!!
Εντελώς απρόσμενα εμφανίστηκε ένας έφηβος που μας γοήτευσε όλους Όχι μόνο με την δεξιοτεχνία του, αλλά και με μια πρωτόγνωρη σεμνότητα, αλλάζοντας όλα τα προηγούμενα δεδομένα.
Το "Σπυράκι"
Μάγευε όλους μας με ένα νέο "στυλ"
φρεσκαδας, ανεσης, και τέχνης που άλλαξε πραγματικά το μουσικό στερέωμα του Νησιού.....
Μαζί με τα μουσικά του ακούσματα...
ΛΑΤΡΈΨΑΜΕ ΚΑΙ ΤΟΝ ΊΔΙΟ!!!!!!!!!
ΜΑΣ ΤΊΜΗΣΕ ΩΣ ΜΟΥΣΙΚΟΣ.
ΆΛΛΑ ΠΕΡΙΣΣΌΤΕΡ…

Ο Γουλάς και το Καστέλλι του Εμπορείου

Εικόνα
Μέσα από τα μάτια του Μάρκου Αβ.Ρούσσου
Εφημερίδα Κυκλαδικό Φως Ιανούαριος 1968
 […] την παλαιάν εποχήν το Εμπορείον ήτο ο προμαχώνας και το προπύργιον της Σαντορίνης λόγω της μικράς αποστάσεως του από την θάλασσα απ όπου απεβιβάζοντο οι ορδές των βαρβάρων. Προς αντιμετώπισιν δε των επιθέσεων και των επιδρομών, έκτισαν το καστέλλι και εις το μέσο αυτού το μικρό εκκλησάκι της Θεοτόκου γνωστόν ως «Θεοτοκάκι», το οποίο σώζεται μέχρι και σήμερα. Το Καστέλλι είχε μόνο μία είσοδος προς νότον γνωστή με το όνομα «Πόρτα» και η οποία υπάρχει μέχρι σήμερον. Εντός δε της εισόδου αριστεράς υπήρχε θολωτό δωμάτιον γνωστόν κατά την παράδοση ως φυλακή η είσοδος της οποίας εκτίσθη προ τεσσαρακονταετίας. Αργότερα ηνοίχθη και Δευτέρα είσοδος προς δυσμάς και έμπροσθεν του μεγαλοπρεπούς ναού του Ευαγγελισμού ο οποίος εκτίσθη κατά τον 16ο αιώνα και ανακαινίσθη  αργότερα εις τον σημερινό ναό, με το θαυμάσιο και αρίστης αρχιτεκτονικής κωδωνοστάσιον ανεγερθέν από έναν απλό και αγγράμματο Μεσσαρίτη πρωτομάστορ…