1956-2016: 60 χρόνια από το σεισμό της Σαντορίνης- Εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ 11 Ιουλίου 1956

ΤΟ ΒΗΜΑ 11 ΙΟΥΛΙΟΥ 1956

Μία ζωντανή εικόνα της μεγάλης καταστροφής

Τα ωρολόγια της Σαντορίνης εσταμάτησαν εις τας 5.12 το πρωί της Δευτέρας, 9 Ιουλίου.

Toυ Χρ. Σβολόπουλου

Λίγη ώρα πριν εγκαταλείψουμε την πληγείσα πόλη, τα Φηρά, την Χώρα όπως λένε, την πρωτεύουσα του νησιού οι ντόπιοι, ρίξαμε μία ματιά στα ερείπα…

Μια ματιά δεν θα πει τίποτα. Κάναμε δύο βόλτες στους στενούς δρομίσκους, στους γεμάτους από χτιστό μαύρο χαλίκι της λάβας που προέρχεται από τα σπλάχνα του παρακειμένου ονομαστού  ηφαιστείου.   Και τώρα θα μεταφέρουμε την αληθινη εικόνα  και όχι εκείνη που βιαστικά βιαστικά μεταδίδαμε αναγκαστικά με ραδιογραφηματα από το αντιτορπιλικό «Αιγαίο». Κατά τη διάρκεια του πλου προς τη δοκιμασθείσα νήσο ήδη είμαστε έτοιμοι να αποχωρήσουμε από το πληγωμένο νησί και η τελευταία ματιά είναι απαραίτητη για την τελευταία εντύπωση που θα μας βοηθήσει για τη σύνοψη των συμπερασμάτων μας. 

Πολλοί οι νεκροί, έφθασαν τους 53 , και λίγοι οι τραυματίαι μόλις φθάνουν τους 46 ενώ μόνο οι 12 κάπως σοβαρα και οι ζημιές σε κτήρια τρομακτικές στην πραγματικότητα αλλά που δεν φαίνονται εκ πρώτης όψεως. Οι ειδικοί θέλουν να έχουν αντιρρήσεις. Και επιμένουν ότι δεν ξεπερνούν τα 50 % τα σπίτια που έγιναν ακατοίκητα. Αλλά έχουμε και εμείς το δικαίωμα να υποστηρίζουμε ότι είμαστε «ειδικοί». Είχαμε το ατύχημα να δούμε όλες σχεδόν τις σεισμόπληκτες περιοχές που δοκιμάστηκαν από τον εγκέλαδο, και αδίστακτα   με επίγνωση μάλιστα, πως δεν υπερβάλλουμε πως οι καταστροφές στα σπίτια φθάνουν για μεν την πρωτεύουσα στο  90% ενώ αλλού ο αριθμός αυξομειούται . Και ανάμεσα σε όλη την τραγική έκταση προβάλει ανέπαφο σχεδόν , υπερήφανο και δυνατό.    Πιο δυνατό από τον υποχθόνιο σεισμό το γραφικό χωριουδάκι, Εμπορείο, ενώ περισσότερο απ όλα τραυματισμένη είναι η Οία το άλλο όμορφο χωριουδάκι που εδέσποζε στην νοτιανατολική άκρη του νησιού. Σήμερα το έρημο πλέον χωριουδάκι, ενώ φαίνεται από μακριά πως στέκει ακόμα, είναι ετοιμόρροπο. Και τα χαλάσματα του που μοιάζουν σαν άψυχοι σκελετοί είναι έτοιμα να γκρεμιστούν στη θάλασσα.

Από πού να αρχίσει, αλήθεια κανείς και που να τελειώσει ; Αι πρώται πληροφορίαι περί του σεισμού ανέφερον ότι εξερράγη το ηφαίστειο, το λεγόμενο «Καυμένη» που ευρίσκεται μέσα στο διχαλωτό κόλπο του σεισμού. Ανηγγέλθησαν και λεπτομέρειαι περί φλόγας λάβας, μαύρου νέφους…. Κίτρινου καπνού και πολλά άλλα. Εδώ στο νησί, οι εφάνταστοι και περισσότερο τρομοκρατημένοι είδαν κάτι που όλα αυτά άλλοι άκουσαν, την υποχθόνια βοή και άλλοι δεν πρόλαβαν να καταλάβουν από την τρομαχτική δόνησι, που δεν τους επέτρεπε να στηριχτούν στα πόδια τους, που εκλονίζοντο  από το σκαμπανέβασμα του εδάφους.  Μαζί μας είναι και ο καθηγητής της Γεωλογίας εις το Πανεπιστήμιο και το Πολυτεχνείο. κ. Μάξ. Μουτσόπουλος.

-            Πρόκειται περι καθαρώς τεκτονικού σεισμού, απεφάνθη. Η ύπαρξη του ηφαιστείου στην περιοχή όπου και το επίκεντρο του σεισμού, εδημιούργησε και την εντύπωση πως ο σεισμός, οφείλεται στην έκρηξη του ηφαιστείου. Ουδέν αναληθέστερον όπως είδατε.

-            Και το μαύρο νέφος που είδαν οι κάτοικοι; Ρωτήσαμε τον καθηγητή.

-            Αυτό μπορεί να εξηγηθεί και ως εξής. Εάν δεχθώμε ότι είδαν αυτό το νέφος, τα αποτόμως κλίνοντα πετρώματα των νήσων Θήρας και Θηρασίας, υποστάντα την επίδραση του ισχυρού σεισμού, απεσπάσθησαν και κατέπεσαν, προκαλέσαντα νέφος κονιορτου, το οποίο εμεγαλοποιηθη κι εθεωρήθη ως άνοδος ατμίδων εκ του κρατήρος του ηφαιστείου.

Το ηφαίστειο ευτυχώς, ή ατυχώς, εξακολουθεί να κοιμάται από το 1928, εκτός αν στα σπλάχνα του σιγοβράζει η λάβα και ετοιμάζεται να διαρρήξει κάποτε τη γη για να τιναχθεί. Μα τώρα και ακριβώς το πρωί της Δευτέρας όταν τα ρολόγια έδειχναν 5.12.  η τεκτονική και όχι η ηφαιστειογενής δόνηση  για πάντα το ωραίο νησί. Έκλεισε μία για πάντα το δρόμο των  περιέργων ξένων τουριστών. , ξεσπίτωσε τους ντόπιους, σκόρπισε το θάνατος ε 53 άτομα, γυναικόπαιδα κατά το πλείστον.

Φιλόπονοι και εργατικοί οι Σαντορινιοί , είχαν ξυπνήσει από τις 3 ½ το πρωί  και έφυγαν για τη συγκομιδή της ντομάτας στα χωράφια. Στα σπίτια – παγίδες, έμειναν οι γυναίκες και τα παιδιά. Αυτά διάλεξε για θύματα ο Εγκέλαδος. Αν βιαζόταν να συγκλονίσει τη γη λίγο  νωρίτερα θα θρηνούσαμε πολύ περισσότερα θύματα.

Φεύγοντας για το χωράφι, μας λέει ένας είδα τον σκύλο του  σπιτιού μας να με τριγυρίζει. Σα κάτι να ήθελε να μου πει. Στην ησυχία του γλυκοχαράματος, ακουγα άλλα σκυλιά να ουρλιάζουν. Ηταν προειδοποίση,. Μα δεν έδωσα σημασία κι όμως έγινε το κακό. Τα ίδια τα σκυλιά μας οδήγησαν να σώσουμε πολλούς κατάπλακωμένους από τα ερείπια. 

Αλλού όπου ο θάνατος άπλωσε τα δίχτυα του, βρέθηκαν γυναίκες που πάλεψαν απεγνωσμένα μαζί τους. Μία από αυτές κατάφερε να αρπάξει στα χέρια τους, τρία   μωρά και προφυλάσσοντας τα με το σώμα της, βγήκε στο δρόμο, ξεφεύγοντας από τις πέτρες που εκρημνίζοντο σωρηδόν. Δίπλα της άλλοι, άτυχέστεροι και διστακτικότεροι όπως ο καφετζής Γ.Α. Σιγάλας, που σφηνώθηκε στην πόρτα του και πέθανε από ασφυξία.  Σε μία άλλη περίπτωση,  η γιαγιά δύο μικρών παιδιών αγοριών, πρόλαβε και τα πήρε στην αγκαλιά της και άλλοτε κλονιζόμενη και άλλοτε έρπουσα βγήκε έξω από το σπίτι με μικροτραυματισμούς.

Έτσι έσωσε του παιδιού της τα παιδιά μα η δυστυχής κόρη της και μητέρα των δύο παιδιών βρήκε φριχτό θάνατο. 

Η γιαγιά κατέβηκε λίγο πριν από το χωριό Πύργος  όπου μέχρι προχθές ορθώνονται τα καλλίτερα τα αρχοντικότερα σπίτια με επιπλώσεις πλούσιες σε στυλ εποχής Λουδοβίκου. Κατέβηκε η σεβαστή γριούλα παίρνοντας το δρόμο της επιστροφής για την Αθήνα. Γιατί η ατυχής οικογένεια είχε έλθει πριν από 24 ώρες να παραθερίσει … και τώρα στην απραλία της Περισσάς, ο πατέρας των παιδιών κ. Ηλίας Καμπίτσης, πάρεδρος του Συμβουλίου Επικρατείας, με ένα ολόμαυρο τουλπάνι στο λαιμό – ένδειξη πένθους, θρηνεί τον χαμό  της γυναίκας του Μαρίας, ενώ τα δύο παιδιάκια του , τραυματισμένα το ένα στο πόδι και το άλλο στο μέτωπο, προσπαθούν να τον παρηγορήσουν :

-            Μην κλαις μπαμπά…..

Κι ο δυστυχός πατέρας κυττάζει τα δύο ορφανά, αναλογίζεται την ψυχική κατάσταση τους και συγκρατείται ενώ πλαί του η ηρωική πεθερά του, με τα ολόλευκα μαλλιά και τα βιβλικά πρόσωπα, στέκεται ακίνητh και μόνο ο νους τρέχει εκεί που αφήνει τώρα την αδικοχαμένη  της και ψιθυρίζει :

-            Ναι παιδί μου θα κάνω κουράγιο να τα μεγαλώσω…..

Κι απλώνει προστατευτικά τα ρυτιδωμένα χέρια της στα δύο νήπια …

Η Σαντορίνη έπεσε και είναι δύσκολο πια να  ξαναγίνει . ο φτωχόκοσμος δεν παραπονείται . δεν ελπίζει σε τίποτα … ξέρει πως όλοι θα τον ξεχάσουν αύριο . Μόνο να μην τον αφήσουν χωρίς σκηνές, χωρίς ψωμί χωρίς νερό .

Αλήθεια, το νερό η έλλειψις του θα προκαλέσει γρήγορα πρόβλημα γιατί οι στέρνες από τις οποίες εδρεύεται το νησί , καταστράφηκαν, νερό δεν υπάρχει . όσο για  επιστροφή στα σπίτια δεν γίνεται καμμία συζήτηση.

-            Να μπούμε μέσα ; ελάτε και σεις μαζί μας που το λένε …

Ποιος μπορεί να τους αδικήσει; Έζησαν έντονα τις τραγικές στιγμές και στα πρόσωπα τους ζωγραφίζεται ακόμα ο πόνος και το δέος.

Χθές ακόμη εκηδέψανε τους νεκρούς και σήμερα περμένουν από ώρα σε ώρα να μάθουν πως βρέθηκαν, ανάμεσα στα ερείπια, τα πτώματα των αγνοουμένων. Έτσι το δράμα, έχει διάρκεια…..

Πολλοί , οι πανικοβληθέντες σκέφθηκαν να φύγουν . Μα ποιος έχει τη δύναμη να εγκαταλείψει τη γενέτειρά του, έστω και αν κάθε ελπίδα έχει σβήσει … Έστω κι αν το σπίτικο γκρεμίσθηκε. Η ζωή αύριο θα ξανανθίσει . Τα χωράφια προσμένουν χαρωπά τα δουλευτάρικα χέρια των Σαντορινιών, με τις μικροσκοπικές περίφημες ντομάτες που σαν παπαρούνες δίνουν εύθυμο τόνο στο αλοπράσινο  ταπέτο σαν να μην συνέβη τίποτα…. 

1956- 2016 : 60 χρόνια από το σεισμό της Σαντορίνης - Εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ 10 Ιουλίου 1956

 

ΝΕΑ ΘΕΟΜΗΝΙΑ ΣΚΟΡΠΙΖΕΙ ΤΟ ΠΕΝΘΟΣ ΕΙΣ ΕΝΑ ΩΡΑΙΟ ΝΗΣΙ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ

40 ΝΕΚΡΟΙ ΠΟΛΛΟΙ ΤΡΑΥΜΑΤΙΑΙ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΑΙ ΥΛΙΚΑΙ ΖΗΜΙΑΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΤΡΑΓΙΚΟΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΕΙΣΜΟΥ ΠΟΥ ΕΠΛΗΞΕ ΧΘΕΣ ΤΗΝ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ

ΠΑΛΙΡΡΟΙΑΚΟΝ ΚΥΜΑ ΥΨΟΥΣ ΤΕΣΣΑΡΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΕΚΙΝΗΣΑΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΘΗΡΑ, ΕΦΘΑΣΕΝ ΕΙΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟ, ΡΕΘΥΜΝΟ, ΡΟΔΟ, ΚΑΛΥΜΝΟ, ΚΩ ΠΑΡΟ ΝΑΞΟΝ, ΣΥΡΟΝ, ΙΟΝ, ΟΠΟΥ ΕΠΡΟΚΑΛΕΣΕ ΖΗΜΙΑΣ ΧΩΡΙΣ ΟΜΩΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΘΥΜΑΤΑ.

Επληροφορήθη με οδύνη ο ελληνικός λαός την νέα συμφορά, η οποία έπληξε τον τόπο μας με τους σεισμούς της Σαντορίνης. Αι τυφλαί δυνάμεις της φύσεως έχουν συνωμοτήσει κατά της πτωχής και ταλαιπωρημένης  πατρίδας μας, την οποία υποβάλλουν σχεδόν κάθε καλοκαίρι εις σκληράς δοκιμασίας. Μετά τα Επτάνησα, μετά το Βόλο, ιδού ότι και η γραφική νήσος των κυκλάδων, η Θήρα, υπέστη χθες τας σκληράς συνεπείας της θεομηνίας.

Ο ελληνικός λαός, θρηνεί τα θύματα των σεισμών, και συμμετέχει ολοψύχως εις το Πένθος των οικογενειών των. Δεν αποθαρρύνεται .εντούτοις, από την νέα συμφορά, διότι γνωρίζει ότι το ελληνικό σκάφος αν κλυδωνίζεται ενίοτε, όμως δεν βυθίζεται. Θα την αντιμετωπίσει και αυτή με θάρρος και σταθερότητα, ενωμένος εις το αδερφικό του καθήκον, έναντι των κατοίκων της νήσου την οποία η μοίρα εξέλεξε ως άδικο στόχο της.

Ήδη το κράτος εκινήθη με παραδειγματική γοργότητα, δια να φέρει εις τη σεισμόπληκτο περιοχή τη συνδρομή του και τη συμπαράστασή του. Ελπίζομεν ότι η κρατική δραστηριότητα, προς αντιμετώπιση των τοπικών και γενικοτέρων συνεπειών της καταστροφής θα συνεχιστεί έως ότου εις τον πληγέντα πληθυσμό δοθούν τα απαραίτητα μέσα δια να συνεχίσει τη ζωή του και όσα άλλα ακόμη χρειάζονται, δια να χτίσει εκ νέου τα κατεστραμμένα σπίτια του και τελικώς αποκαταστάθη. Το ελληνικό κράτος δια των σεισμών των Ιονίων Νήσων, της Θεσσαλίας, και τόσων άλλων μικροτέρων, σεισμοπαθών περιφερειών απέκτησε μία μεγάλη όσο και θλιβερά πείρα εις την αντιμετώπιση παρομοίων καταστάσεων. Πρέπει δε να ήμεθα βέβαιοι, ότι αυτή η πείρα θα χρησιμοποιηθεί και για την περίπτωση της Σαντορίνης η οποία άλλωστε έχει και τη δική της ατομική πείρα από το παλαιόν της ηφαίστειο και τους συνοδεύοντας αυτό συχνούς σεισμούς.  Η πολύπαθης ελληνική γη συνεκλονίσθη και πάλι χθες δια μίαν ακόμη φορα, από την τρομαχτική μανία των υποχθονίων δυνάμεων, αι οποίαι από τριετίας συνεχώς τη συνταράσσουν με μικρά μόνο διαλείμματα ηρεμίας. Νέα ερείπια και δεκάθες ανθρωπίνων θυμάτων είναι ο μέχρι στιγμής θλιβερός απολογισμός της χθεσινής καταστροφής εις τη Σαντορίνη, η οποία εσκόρπισε την θλίψη και το πένθος ανά το πανελλήνιο.

Αυτή τη φορά  στόχος των υποχθονίων δυνάμεων υπήρξε η γραφιή νήσος Θήρα ( Σαντορίνη)  η οποία λόγω του ηφαιστειογενούς εδάφους της επανειλημμένως επλήγη από σεισμούς και κατά το παρελθόν. Δεκαετπά χρόνια μετά την τελευταία έκρηξη του, η οποία συνεβη κατά το 1939, το ηφαίστειο της Σαντορίνης το οποίο ευρίσκετο εν αδρανεία και θεωρείται  εσβεσμένο ετέθη αιφνιδίως χθες την πρωίαν εις δράση  συνεπεία των σεισμικών δονήσεων αι οποίαι εσκόρπισαν το πένθος εις ολόκληρη την νήσον και εις μία ακτίνα αρκετών δεκάδων χιλιομέτρων. Οι κάτοικοι της Θήρας , οι οποίοι παρά το ηφαιστειογενές του εδάφους του νησιού τον κίνδυνον που επεκρέματο συνεχώς, επέμεναν να παραμένουν εις την ηφαιστειογενή των γην,  και να την καλλιεργούν εκπλήρωσαν ήδη με τέσσαρας δεκάδας νεκρούς την νέα φοβερά οργή των υποχθονίων δυνάμεων. Δεν ήσαν όμως μόνο αι σφοδραί σεισμικαί δονήσεις αι οποίαι επροκάλεσαν την νέα αυτή τραγική καταστροφή. Τα τεράστια παλιρροιακά κύματα, που ηκολούθησαν τον σεισμόν εσάρωσαν τας ακτάς της Θήρας και των περιξ νήσων και συνεπλήρωσαν την εικόνα της καταστροφής. Υπήρξε τόσο σφοδρά η έντασις και η ταχύτης των παλιρροιακών κυμάτων των οποίων το ύψος έφθασε και υπερέβη εις πολλά σημεία τα τέσσερα μέτρα, ώστε ο αντίκτυπος των έγινε καταστροφικά ισχυρός εις το Ηράκλειο της Κρήτης, την Κάλυμνο το Ρέθυμνο την Αστυπάλαια, τη Σύρο την Νίσυρον, την Οία, την Πάρον και Μήλον ενώ ο αντίκτυπος των έφθασε μέχρι της Σάμου και της βορεινής Άνδρου ακόμη. 

ΣΚΗΝΑΙ ΠΑΝΙΚΟΥ ΕΙΣ ΤΗΝ ΝΗΣΟΥ

Σκηναί πανικού και φρίκης διεδραματίσθησαν εις τη τραγική Σαντορίνη. Ελάχιστα λεπτά μετά την πρώτη σεισμική δόνηση , η οποία εσημειώθη εις τα 5.12 πρωινή, ο σεισμός κατά τον χαρακτηρισμό των ειδικών ήτο «τεκτονικός βαθύς». Αεροπλάνα της πολεμικής αεροπορίας τα οποία υπερίπτανται συνεχώς της νήσου ανέφεραν ότι παρετήρησαν τεραστίας κατακρυμνίσεις και ίχνη φοβερών ζημιών εις την πρωτεύουσα και τα χωρία της νήσου. Ενώ η θάλασσα πέριξ αυτής, εξακολουθεί να είναι εξαιρετικώς τετραγμένη από τα παλιρροιακά κύματα  και ο κονιορτός καλύπτει την ατμόσφαιρα, και δυσχεραίνει την ορατότητα.

Αι σεισμικαί δονήσεις κατέλαβον εξ απήνης τους κοιμωμένους κατοίκους οι οποίοι αλλόφρονες εξήλθαν των οικιών των και διέτρεχον τας στενάς οδούς της κωμοπόλεως προσπαθούντες να φθάσουν εις την παραλία εν μέσω του εκκωφαντικού θορύβου και των καταρρεόντων οικιών, της υπόκωφου βοής και τον καπνόν, των οποίων ανέδιδεν, το ηφαίστειο ενώ σύννεφα κονιορτού εκάλυπταν τα πάντα. Έξι έως οκτώ δευτερόλεπτα, συμφώνως προς τα πρώτα επίσημα τηλεγραφήματα, διήρκησε η σεισμική δόνηση και μέσα εις το ελάχιστο αυτό, χρονικόν διάστημα, φοβερά μεγάλον όμως δι όσους έχουν πείρα των σεισμών, το πολυπαθές νησί, υπέστη μεγάλας καταστροφάς.

Ολίγον αργότερον, αι δονήσεις είχαν αραιώσει, και εσυνεχίσθησαν με αισθητά μειωμένη ένταση μέχρι της μεσημβρίας. Οι κάτοικοι όμως εκ του φόβου επαναλήψεως αυτών, παραμένουν, εις το υπαίθρον και ουδείς επιστρέφει εις την οικία του.

ΠΑΛΙΡΡΟΙΑΚΟ ΚΥΜΑ. 

Αι πρώται πληροφορίαι αναφέρουν ότι εις την Θήραν, τα 40 % των οικημάτων κατεστράφησαν τελείως και τα υπόλοιπα κατέστησαν ακατοίκητα. Εξ’αλλου ο αριθμός των νεκρών έφθασε τους 40. Κατέρρευσε τελείως η ιστορική Μονή του Προφήτη Ηλία, κτισθείσα προ 300 ετών και εις το χωρίον Μέσα Γωνιά όλαι αι οικίαι κατεστράφησαν. Εις το χωρίον Πύργος, εκ των 200 οικίων κατέρρευσαν 50 και υπάρχουν ένας νεκρός και πολλοί τραυματίαι. Εις την κοινότητα Επισκοπής, όλαι αι οικίαι κατέστησαν ακατοίκητοι. Η κωμόπολις Οία, έναντι της Θήρας, κατεστράφη ολοσχερώς. Η τρομαχτική όμως σεισμική δόνησις, και έκρηξις του ηφαιστείου προκάλεσαν τον σχηματισμόν ενός πρωτοφανούς εντάσεως παλιρροιακού κύματος ύψους ένος εως πέντε μέτρων το οποίο με επίκεντρο τη Θήρα, εξπηπλώθη προς όλας τας κατευθύνσεις και εκάλυψε πλην των νοτίων νήσων του συμπλέγματος των Κυκλάδων, την βόρειον Ακτή της Κρήτης και τη Δωδεκάννησο. Τα παλιρροιακά κύματα παρετηρούντο κατά χρονικά διαστήματα δέκα έως είκοσι λεπτών

Συνέπεια του κύματος τούτου εις το λιμένα της Καλύμνου εβυθίσθησαν όλα τα μικρά σκάφη και κατεκλύθησαν υπό των υδάτων αι παλιρροιακαί οικίαι και καταστήματα. Εις τη Σύρο η θάλασσα ανελθούσα εκάλυψε την ηλιακή οδό και το κρηπίδωμα των πεζοδρομίων  και έφθασε μέχρι του ύψους των καταστημάτων. Ακολούθως απεσύρετο κατά της κανονικής στάθμης και επανήρχετο κατά διαστήματα. Εις την Λερο τα ύδατα εισεχώρησαν, εις αρκετό βάθος εντός ξηράς και ανέτρεψαν δέκα πλοιάρια. Εις το Ρέθυμνο και το Ηράκλειο Κρήτης, κατέκλυσαν τας αποθήκας της προκυμαίας και εις τη Σάμο υπερέβησαν τα κρηπιδώματα της παραλίας.

Η υποβρύχιος δόνησις, συνεκλόνισε εκτός της Καλύμνου την Κω, την Νίσυρο, την Αστυπάλαια, και την Πάτμο. Καθώς και αυτή τη Ρόδο. Λέμβοι και μικρά πλοιάρια ανετράπησαν  και πολλά κατεστράφησαν. Εις την κάτω Σούδα,  της Κρήτης επλημμύρισαν όλαι αι οικίαι. Νεότεραι πληροφορίαι, παρουσιάζουν την κατάσταση εις την πληγείσαν περιοχήν ως εξής: « Αι καταστροφαί εις την πόλη της Σαντορίνης και τα χωρία της Οίας, ανέρχονται εις 90%. Οι καταμετρηθέντες νεκροί της Θήρας, έφθασαν ήδη τους 40. Υπάρχει ανάγκη επειγούσης κατεδαφίσεως των επικίνδυνων ετοιμόρροπων οικιών και ερεύνης  δια νεκρούς και τραυματίαι εις ολόκληρο τη νήσο Θήρα. Πολλαί οικίαι της Αμοργού, Νάξου και Πάρου, υπέστησαν ρωγμές. Εις ολοκληρο το νοτιοανατολικό αιγαίο εξακολουθεί να παρατηρείται το παλιρροιακό κύμα ανερχόμενο εις ύψος 1.50 μέτρων.  Οι πιλότοι των αεροσκαφών τα οποία απεστάλησαν εις τη Θήρα δια την ρίψην εφοδίων ανέφεραν ότι εις το βορειοανατολικό άκρο της νήσου, παρατηρείται κατολίσθησης των ακτών  και ότι τα χωρία Μαρμαρίνη και Θηλύκια κατεστράφησαν κατά 50 %. Εις τα χωρία Εμπορείο Μεγαλοχώρι και Πύργος, παρετηρήθησαν καταστροφαί κατά 10%. Και εις τα χωρία, Θήρα, Κάτω Θήρα και Σκάλα κατά 40% .

[...]Ο Υφυπουργός Εμπορίου κ. Μάρτης ανακοίνωσεν ότι δια τους σεισμόπληκτους της Θήρας και της Καλύμνου διετέθησαν τα εξής τρόφιμα 1) Ρίψεις δι αεροπλάνου ¨500   λίμπρες κρέας εις κυτία. 140 λίμπρες γάλακτος και άρτος 500 οκάδων. 2) μεταφορά δια του αρματαγωγού «Αλιάκμων’  1000 λίμπρες κρέατος εις κονσέρβας, 400 χαρτοκιβώτια γάλακτος, 1875 οκάδες ζάχαρης, 5.000 οκάδες λευκού άλευρου 1.200 οκάδες άρτου. Επίσης εντολή του Υπουργείου Εμπορείου αποστέλλονται εκ Σύρου εις περιοχήν Θήρας 3.500 οκάδες άρτου. Εκ των αποθεμάτων του Παγκόσμιου Συμβουλίου εκκλησιών διετέθησαν 5.000 λίμπρες βούτυρον και 10.000 λίμπρες τυριού.

Υπό του Υπουργείου Προνοίας απεστάλησαν εις Σαντορίνη δύο πλήρη χειρουργικά συνεργεία με επικεφαλής τους διευθυντές των χειρουργικών Κλίνων τΚρατικών Νοσοκομείων Αθηνών και Πειραιώς κ. Τσαρδάκη και Τούντα. Τα συνεργεία εκτός των άλλων διαθέτουν 100 φορεία πλάσμα αίματος, επιδεσμικόν υλικόν, αντιτετανικό ορρόν και άλλα φάρμακα. Επίσης ανεχώρησαν υγειονόλογοι  ιατροί , αδερφαί νοσοκόμοι και υγειονομικοί μηχανικοί. Το Υπουργείο Προνοίας έθεσε εις τη διάθεση του Νομάρχη Κυκλάδων πίστωση 200.000 δραχμών προς αντιμετώπιση των εκτάκτων αναγκών. Επίσης απεστάλησαν 100 μεγάλαι σκηναί και 200 κλινοσκεπάσματα του Εράνου της Βασιλίσσης. Οι μεταβάντες εις Σαντορίνη υγειονόμοι ιατροί εκόμισαν χλώριον δια τη γενική χλωρίαση των υδάτων της νήσου.

Ως ανεφέρθη εις το Λιμεναρχείο Πειραιώς, λόγω των ισχυρών σεισμικών δονήσεων, παρετηρήρηθησαν χθες παλιρροιακά φαινόμενα και εις το Σαρωνικό. Υπελογίσθη άνοδος 0.30 του μέτρου της κανονικής στάθμης των θαλασσίων υδάτων. Τα μέτρα του Υπουργείου Εμπορικής Ναυτιλιάς μετά τα τηλεγραφικάς αναφοράς του Λιμενάρχου Σύρου και λοιπών λιμεναρχών περι των σεισμών και των παλιρροιακών φαινομένων, το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας έλαβε τα εξής μέτρα; 1) ετέθησαν εν επιφυλακή όλαι αι υπηρεσίαι αυτού. 2) απεστάλη ενίσχυση εις αξιωματικούς και λιμενικά όργανα εις τας πληγείσας περιφερείας και ιδαιτέρως εις Θήραν, Σύρον, Κάλυμνον. 3) οδηγίαι εξεδόθησαν εις τους Λιμενάρχας να παράσχουν συνδρομή δια την διάσωση σκαφών και εμπορευμάτων. Απεστάλη Γενικό Σήμα, προς άπαντα τα εμπορικά πλοία περί των παλιρροιακών φαινομένων και ενημερώθη σχετικώς η Υδρογραφική Υπηρεσία.

Εις την πρωτεούσα 3 αλλεπάλληλοι σεισμικαί δονήσεις χθες την πρωίαν εις τα 5.09, 5.12, 5.20 έγιναν εντόνως αισθηταί και προεκάλεσαν αναταραχή και μικροπανικό μεταξύ των κατοίκων. Εις τας ακραίας συνοικίες της πόλεως οι κάτοικοι αφυπνίσθησαν έντρομοι και εξήλθαν  εις τας οδούς εγκαταλείποντας τας οικίας των. Η πρώτη δόνησις ήτο διαρκείας δύο δευτερολέπτων, ενώ η τρίτη συνοδεύεται και υπο ελαφράς υποχθονίου βοής. Αι σεισμικαί αυταί δονήσεις εγένοντο αισθηταί εις ολόκληρο το λεκανοπέδιο της Αττικής. Κατά πληροφορίας εκ του Αστεροσκοπείου Αθηνών, μέχρι του απογεύματος της χθες, εσημειώθησαν 80 – 90 μετασεισμικές δονήσεις των οποίων η έντασις βαίνει μειουμένη.

Εκ του Αστεροσκοπείου επίσης παρεσχέθη η πληροφορία ότι, μετά το σεισμό , ο οποίος ήτο υποθαλάσσιος εσημειώθη προφανώς και έκρηξις του ηφαιστείου της Σαντορίνης. Τούτο υποστηρίζει ο καθηγητής κύριος Γαλανόπουλος, όστις είναι βέβαιος ότι θα πρέπει να έχει γίνει και έκρηξις του ηφαιστείου μετά τον υποθαλάσσιο σεισμό. Ένδειξις δε περί της εκρήξεως του ηφαιστείου είναι ότι παρουσιάσθη και  νέφος αιθάλης.

ΑΡΧΙΣΕ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΕΩΣ

Ο συνολικός αριθμός των νεκρών και αγνοουμένων εκ των σεισμών ανέρχεται εις 57. Χαρακτηριστικό γεγονός είναι ότι άπαντες οι νεκροί ευρέθησαν καθ ομάδας με των οικογενειών των. Εν τω μεταξύ, η Μοίρα Ελαφρού Στόλου  υπό τον Πλοίαρχον κύριον Κιοσέν η οποία έχει αγκυροβολήσει έξωθι της Θήρας, εξακολουθεί να προσφέρει τας υπηρεσίας της εις τους πληγέντας εκ του σεισμού κατοίκους. Οι άνδρες του Β. Ναυτικού έστησαν αμέσως νοσοκομείον περιθάλψεως των τραυματιών καίτοι τα πλοία ήσαν ανέτοιμα δια τοιαύτην ενέργειαν. Χαρακτηριστικόν της ταχύτητας με την οποία έσπευσαν τα πληρώματα του στόλου να παράσχουν βοήθεια δια τους πληγέντας  είναι το ότι ανήλθον εις την νήσου εξ αποκρύμνου τοποθεσίας η οποία είχε καταστή λίαν επικνδυνως εκ των σεισμικών δονήσεων . 

1956- 2016: 60 χρόνια από το σεισμό της Σαντορίνης, Εφημερίδα Ταχυδρόμος Αιγύπτου 13 Ιουλίου 1956

«ΩΣΑΝ ΜΙΑ ΤΕΡΑΣΤΙΑ ΧΕΙΡ ΝΑ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ»

Οι εντυπώσεις των αμερικανών αεροπόρων, οι οποίοι πρώτοι επέταξαν υπεράνω της Σαντορίνης δια να αντιληφθούν τας προξενηθείσας ζημίας.

Μεταξύ των πρώτων που έσπευσαν εις τον τόπο καταστροφής εις τη Θήρα, ήσαν και τα αεροπλάνα της αμερικανικής αποστολής βοηθείας. Την περιγραφή μιας από τας πτήσεις αυτάς περιγράφει το κατωτέρο ρεπορτάζ από τας αφηγήσεις του πληρωμάτος αεροσκάφους NEPTUNE R 2V7.

«...[...] Το υπ’ αριθμό 18 περιπολικό του αμερικανικού στόλου, του Ατλαντικού, ενώ μετείχε εις τα κοινά ελληνοαμερικανικά ναυτικά γυμνάσια πλησίον της Ύδρας, διετάχθη να επιστρέψει εις τη βάση του ανεβληθέντων των γυμνασίων λόγω της καταστροφής της Σαντορίνης. Το πλήρωμα του αεροσκάφους, R2V7 «Νeptune» , αποτελούμενον από τον πλωτάρχη Ράντολφ Μάγιερς τους ανθυποπλοιάρχους Χολ Νόρμαν, και Τζόσεφ ΛαΡου και των Φλούντ Ρειλσμπακ, Γουίλιαμ Ντάουνινγκ, Τόμας Όντεν, Τζόρτζ Μπας, Ντείβιντ Κάρτις και Σέρμαν Λεκλέρ ) προσεφέρθη να πετάξει υπεράνω της νήσου δια να αναφέρει πρώτος  εντυπώσεις επί των επικρατουσών συνθηκών. Το ελληνικό ναυτικό απεδέχθη την προσφορά αυτήν και ούτως ανετέθη εις το πλήρωμα του αεροσκάφους να ενεργήσει   αναγνωριστικήν πτήσην, εις χαμηλό ύψος να λάβει αεροφωτογραφίας και να μεταδώσει περιγράφη της πληγείσης περιοχής δια του ασυρμάτου. « Ευρισκόμεθα εις απόστασην εκατό μιλίων από τον τόπο των σεισμών» εδήλωσε σχετικώς ο Πλωτάρχης Μάγιερς.« Ύστερα από 35 λεπτά, ιπτάμεθα υπεράνω της Σαντορίνης. Η πρώτη εντύπωσή μας, από την εικόνα που παρουσιάζε η νήσος, ήτο συγκλονιστική. Οι κάτοικοι είχαν εγκαταλείψει τας κωμοπόλεις και ευρίσκοντο εις τους αγρούς, αφόπου, μας έκαναν σημεία. Υπήρχε κονιορτός παντού. Ορισμένα τμήματα της πόλεως της Σαντορίνης είχον καταστραφεί κατά 90 % υπελογίσαμεν ότι αι συνολικαί καταστροφαί επί της νήσου ανήρχοντο εις περίπου 50 % ιπτάμενοι εις ύψος 30-50 ποδών υπεράνω του εδάφους, ήχομεν τη δυνατότητα να είδομεν τας εκτεταμένας ζημίας αι οποίαι προεκλήθησαν από την πτώσην των οροφών, τα ερείπια και τους λίθους που έκειντο εις τας οδούς και τα κατεστραμμένα κτήρια. Μας εφάνη ότι είχε υποστεί το σύστημα υδρεύσεως της πόλεως και παρατηρήσαμε  ορισμένα άτομα, να συλλέγουν ύδωρ από μικρούς λάκους».

«Φαίνεται ότι κάτι προειδοποίησε αυτούς τους ανθρώπους»  λέγει ο ανθυποπλοίαρχος Λαρου. «Εναντία περίπτωση,  η καταστροφή θα ήτο πλήρης και αι απώλειαι της ζωής θα ήτο  βαρύταται εις τας καταστραφείσας κωμοπόλεις. Ο σορός των ερειπίων, τα οποία ήσαν άλλοτε κτήρια, εφένοτο ως εάν  είχε δημιουργηθεί από την κίνηση μίας γιγαντιαίας χειρός. Αι οροφαί,  εφαίνοντο ως εάν ήσαν το πρώτο τμήμα των χτισμάτων το οποίο υπεχώρησε. Η κατάστασις ήτο καλλιτέρα εις την ανατολική πεδινή περιοχή της νήσου, όπου πολλαί καπνοδόχοι παρέμενον ορθίαι.»

Ως εδήλωσε ο ανθυποσμηναγός Νόρμαν, « ο επι της βορείου άκρας της νήσου λιμήν, παραμένει πάντοτε άθικτος. Επι της θεομηνίας ως τουλάχιστον εφαίνεται θεόμενος από του αεροσκάφους».

Ούτως προσέθεσεν τα εξής: « δεν δυνάμεθα να επισημάνουμε ουδεμία τοποθεσία όπου θα ευρίσκεντο συγκεντρωμένος αριθός τραυματιών , εκτός αν οι τελευταίοι ευρίσκοντο εις πρόχειρον σκηνήν, εκ κουβερτών. Το πρώτο πρόσωπο που διακρίναμε ήτο ιερεύς, όστις εκινει τας χείρας του προς ημάς, από μία εκκλησία, εις την κορυφή του βουνού. Θα πρέπει να συνέβησαν πολλαί καθιζήσεις, του εδάφους δεδομένου η πέριξ της νήσου θάλασσα ήτο χρώματος βαθέως καφέ επί αποστάσεως 900 μέτρων».

Αφετέρου, ο πλωτάρχης Μάγιερς, εδήλωσε « ουδέποτε θα λησμονήσουμε, ότι είδομεν. Δια του ασυρμάτου ανεφέρθημεν εις τη Βάση μας, τονίσαντες ότι , κατά σειρά προτεραιότητας, φαίνεται να έχει ανάγκη ο πληθυσμός συνίσταται εις τα εξής: α) ιατρικής φύσεως βοήθεια, β) καθαρό ύδωρ, γ) απαραίτητα τρόφιμα, δ) κουβέρτες και άλλα είδη πρώτης ανάγκης. Εκείνο που επροκάλεσε τη μεγίστη στεναχωριά μας, ότι η επικοινωνία με τα ορεινά χωρία, όπου φαίνεται να έλαβε χώρα η μεγαλυτέρα καταστροφή, καθ όλας τας ενδείξεις καθίσταται σχεδόν αδύνατως, λόγω των μεγάλης διαστάσεως βράχων και των κρημνισμένων ερειπίων που έχουν φράξει πάσαν προς τα εκεί δίοδο. Λόγω της μεγάλης αποστάσεως ουδεν ελικόπτερο θα ηδύναντο να εκτελέσει επιτυχή αποστολή ( με εκδήλως χρήσιμα αποτελέσματα), ούτε άλλοστε και υδροπλάνο. Επειδή τα πέριξ της νήσου είναι τόσο βαθέα ώστε ουδεμία άγκυρα θα ηδύναντο να το συγκρατήσει, ελπίζω ειλικρινώς το αυτό δε συμβαίνει με όλους τους επιβαίνοντας, του αεροσκάφους ότι η αποστολή μας έχει αποβεί κάπως χρήσιμως η δε τραγική κατάστασης του λαού της Σαντορίνης θα βελτιωθεί συντόμως.

Επί του αεροσκάφους επέμβαινε καιο υποπλοίαρχος του βασιλικού Ναυτικού Κώστας Μανιουδάκης ως σύνδεσμος.

1956 - 2016 : 60 χρόνια από το Σεισμό της Σαντορίνης- Ο Τίμιος Σταυρός της Περίσσας

                                Του Φίλιππα Κατσίπη, Περιοδικό Ζήνων Έκθεσις Σαντορίνης- Νοέμβριος Δεκέμβριος 1961

 Στην   άκρη  του  νησιού  και  στο σύνορο στεριάς  και  πελάγου και   κατά  την  μεριά  της  όστριας ήταν  χτισμένη η ξακουσμένη  και  πανέμορφη  εκκλησιά   της  Περίσσας . το ιερό και  πανσεβάσμιο  της  Σαντορίνης αγλάισμα και  προσκύνημα.

Από την  μεριά του  κάμπου, αμπέλια και  καρπερά  χωράφια με τις  ντομαθιές και τα καλοκαιρνά του Νιμπορειού απλώνονται χλοερά και  καταπράσινα. Κι΄απ τη μεριά του  Κρητικού πελάγου ξεδιπλώνεται η σμαραγδένια  θάλασσα, που   άλλοτε  είναι φουρτουνιασμένη και άγρια και πότε είναι  γαληνεμένη, ήσυχη και  γαλίφα.  Από την μπάντα  πάλι της  Ανάφης,   υψώνεται  μενεξεδένιο το Μέσα  βουνό, με την αρχαία την κατεστραμένη  πολιτεία και το  Ασκηταρίο. Κ΄ εκεί  στα ριζιμιά  του  βουνού  κι  αναμεσίς το ήμερο   και γαλήνιο ετουτοδά τοπίο, ξεπεταγότανε κάτασπρο  όραμα . η Περίσσα  μας!..

Αέρινοι, χιονάτοι κι ανάλαφροι  υψωνόντουσαν οι πέντε  τις  κουμπέδες. Κι΄ όντες  τήνε παρατηρούσες και τηνε ξάνοιες από  μακρυά,   μαγεμένος  έστεκες και  μαρμαρωμένος και θάμβος  και  έκτασις σε συνείχε.

Καί   τότες, απόμοναχός σου αναρωτιόσουνα κί  έλεγες. Τάχατες,  πώς να χτιστηκε  ένα τέθοιο αριστούργημα από  έναν αγράμματο  τεχνίτη, πού ούτε  σε  Πολυτεχνείο και σε  σχολεία   εσπούδασε , μήτε τις  ευκολίες του  καιρού  μας  είχε. Κι΄όντες ακόμη αναμνηστείτε πώς η  θεόρατη ετούτη εκκλησιά   εθεμελιώθηκε απάς στην  άμμο της  Θάλασσας, τότες και μόνο θα καταλάβετε  το είντα θέλει να μας πει  το  κοντάκιο  της   εκκλησίας   μας   που λέει και  θα  το χετε ακουστά. 

«Μεγάλα   τα  της   πίστεως   κατωρθώματα.» 

Ως  που ξημέρωσε κ΄η μαυρισμένη μέρα της  ενάτης  του  Ιουλίου στα   1956.

Που να  βρώ, όμως   λόγια  να  τα  πω   και  λέξεις  να  χαράξω.   Που  κείνη την  ημέρα για  το νησί  μας  βγήκεν  ο  ήλιος   και  το   φεγγάρι  μαύρο.  Ο  κάτω  κόσμος  ήνοιξε   και  τρίξαν  τα  Θεμέλια . Απερίγραπτος  συμφορά, σκότος έρεβος, και  όλεθρος σκέπασε  τα  πάντα   .

Οι  εκκλησιές γκρεμίστηκαν, τα αρχοντικά σπίθια  μπατάρανε και  πέφτανε και τα  χαμηλά καθίζανε  στα  θεμέλιά  τους. Η  θάλασσα  ταράχτηκε  κι΄ αγρίεψε   κι΄  από  τον θυμό της ήβγηκε  απ΄τα  σύνορα της  κ΄ ίσαμε τα  πέρατα της  οικουμένης  ακούστηκε  η δύναμη  του σεισμού.  Γέροι , γυναίκες και  παιδιά το μαύρο  του  θάνατο  βρήκανε  και σ΄όλο  το  νησί  καταντήσανε  αι  κώμαι  ημών   σπήλαια …… και  οι άνθρωποι  τρέχανε   καταλελειμένοι, ως  δορκάδιον φεύγον και  πρόβατον  πλανώμενον!!.....

Κι΄ αναμεσίς τα  γκρεμισμένα  ήτανε κ΄ η  Περίσσα  μας!!....

Σαν τον  τραυματισμένο γίγαντα  τον  πολέμαρχο,  που  τον  έβρισκε  φαρμακεμένο  βόλι, ήγειρε  κ΄   ηγονάτισε. Συντρίμια  γινήκαν οι  αέρινοι  κουμπέδες  και  χαρακιές  γέμισε  το πελώριο  χτίριο.  Την  έβλεπες  μισογκρεμισμένη  και  σ΄ έπιανε  σκοθιά, ζάλη   και  πλάκωση  μεγάλη.  Βουβός άλαλος κι΄  άπραχτος  κοίταζες  τη  συμφορά κι΄ο νούς  δεν  το  χωρούσε  αυτό   που  έβλεπες.  Και  σαν  και  σένα, κανένας δεν  τολμούσε  να μιλήσει   και να  πεί  το  είντα  θα  απογίνει.

Τότες  βρεθήκανε και  μερικοί μικρόψυχοι  κι΄ είπανε τον  πίκρό τους   λόγο: 

«Να  κάμωμεν   πιο μικρή  εκκλησία  στη θέση  της  Περίσσας   και να  λέμε :  εδώ κάποτε ήταν η μεγάλη»!!.....

Αλλ « ω των  θαυμασίων    Σου  Υπεραγία  Θεοτόκε  !!.»......

Με  την  ακατάλυτη  δύναμη του  Ζωηφόρου Σταυρού,  θεόρατος και  πάλι   ανυψώθηκε

Ο  περικαλής  Ναός,  το πανσεβάσμιον  προσκύνημα,  το  ιερόν αγλάισμα  και  κόσμημα   της  πατρίδας  μας :  η  Περίσσα!....

«Δεύτε  προσκυνήσωμεν   και  προσπέσωμεν  μπροστά  στο  θαύμα», που  έγινε.

Κι΄όλοι   μας  ανεξαιρέτως :  πιστοί  και  άπιστοι,  σοφοί  και  ασπούδαστοι,  γηγενείς  και  ξένοι,  άς  προσφέρουμε το  δυνάμενο,  για  να  περατώσουμε  τέλεια  το   στολίδι   του  νησιού  μας.

Οι  ασύγκριτες  σε  τέχνη εικόνες  βρίσκονται  παραπονεμένες,  ακουμπισμένες  σ΄  ένα  κελλάκι  μακρυά  απ΄ τον  θρόνο    Τους!....  Τι  περιμένουμε   για  να   κάμουμε  το  χρέος   μας; …..

ΘΗΡΑΙΚΗ ΦΩΝΗ ,

12 Σεπτεμβρίου 1959

ΕΚΤΑΚΤΟΣ ΕΚΔΟΣΙΣ ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΗ  ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΕΡΙΣΣΑ

ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΝ ΤΟΥ ΠΑΝΘΗΡΑιΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ

ΑΠΕΦΑΣΙΣΕ ΝΑ ΠΡΟΧΩΡΗΣΗ ΕΙΣ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΟΔΟΜΗΣΙΝ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΠΕΡΙΣΣΑΣ ΜΕ ΤΑ ΜΕΧΡΙ ΤΗΣ ΣΗΜΕΡΟΝ ΥΠΑΡΧΟΝΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ

[...] Σαντορινιοί! Μη ξεχνάτε ότι όλοι μας όσον κι αν ζούμε μακρυά από τον τόπο μας, κάποτε στα μικρά μας χρόνια περάσαμε χριστιανικές στιγμές στη γιορτή της Περίσσας. Καθήκον, επομένως όλων μας είναι να βοηθήσουμε για να κτισθή η εκκλησία αυτή, που ναι στενά συνδεδεμένη με τους προγόνους μας, εμάς και τα παιδιά μας.

1956- 2016: 60 Χρόνια από το Σεισμό της Σαντορίνης- Εφημερίδα ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ ΑΙΓΥΠΤΟΥ 13 Ιουλίου 1956

 ΜΙΑ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΗ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΣΙ ΠΟΥ ΓΝΩΡΙΣΕ ΤΗΝ ΜΑΝΙΑ ΤΟΥ ΕΓΚΕΛΑΔΟΥ

ΕΜΜΟΝΟΣ ΙΔΕΑ ΦΥΓΗΣ ΚΑΤΕΧΕΙ ΤΟΥΣ ΣΑΝΤΟΡΙΝΙΟΥΣ 

Μέσα σε ένα σαρανταοκτάωρο, εσημειώθησαν τόσα περιστατικά, που άλλαξε η όψη ολοκλήρου πολιτείας, που ανθούσε και αποτελούσε καμάρι της εποχής των Κυκλάδων και μετεστράφησαν τώρα αι διαθέσεις χιλιάδων κατοίκων των φιλησύχων και πράων Σαντορινιών, που κατέχοντο τώρα από φόβο που φθάνει σε μερικές περιπτώσεις την παράκρουση.

Η Σαντορίνη κατεριπώθη. Τα σπίτια όσα δεν κατέρρευσαν είναι άχρηστα και επικίνδυνα. Το μόνο που έμεινε όρθιο […] είναι το ξενοδοχείο «Ατλαντίς» που ο εφοπλιστής και βουλευτής Σαντορίνης Νομικός παρεχώρησε εις το Εθνικό Ίδρυμα.  Ένα ακόμη κέντρο έμεινε ανέπαφο, μέσα στην πρωτεύουσα της νήσου, το καφεζαχαροπλαστείο αδερφών Κώστα  και Χρύσανθου Αργυρού, δύο φιλότιμων και αλτρουιστών αδερφών  οι οποίοι ενώπιον της συμφοράς που έπληξε το νησί επέδειξαν τα αισθήματά των προς τους συμπατριώτες των.: «Ελάτε όσοι χωράτε» διεκήρυξαν.

Και έθεσαν στη διάθεση  της αστέγου προσφυγιάς όχι μόνο το κάθε είδος τροφίμων, ή μέσον δια κτήριον που κατεκλείσθη αλλά και την  παρασκευή φαγητού.

Νύχτα φθάσαμε τη Δευτέρα το βράδυ στην Οία, ένα άλλοτε ωραίο χωριουδάκι που δέσποζε της νοτιανατολικής άκρας του νησιού. Ψηλά, έως 300 μέτρα, φάνταζαν θέοκλειστα τα λευκά σπίτια. Μα πουθενά δεν φαινόταν ούτε ακουγόταν ψυχή.

Το αντιτορπιλικόν «Αιγαίον», απεβίβασε ένα νοσηλευτικό συνεργείο και ένα πομπό ασυρμάτου του ΟΤΕ προς εγκατάσταση. Οι υφυπουργοί κ.κ. Ράλλης και Ψαρέας επεβιβάσθησαν βενζινάκατου και πλησιάσαν στην ξηρά, όπου μόνον ένας γέρων, πελιδνός από φόβο, ευρίσκετο εκεί μη δυνάμενος να παρασχει ασφαλεις πληροφορίας. Αντιθέτως, νεαρός σημαιοφόρος, επικεφαλής αγήματος, του Β. Π « Δόξα» συνόδευσε τους κυρίους Υπουργούς, μέχρι του Αιγαίου και μας επληροφόρησε ότι όλοι οι κάτοικοι πανικόβλητοι έχουν εγκαταλείψει τας οικίας των και ετράπησαν εις στους αγρούς. Το θέαμα των οικιών, χωρίς καμία κίνηση και ζωή ήτο ανατριχιαστικόν.

Δεν διακρίναμε πουθενά, κατολισθήσεις και η πρώτη εντύπωση είναι ότι δεν πρόκειται περί καταστροφής μεγάλης εκτάσεως. Τούτο όμως , απεδείχθη ως πλάνη. Όταν τη νύχτα αποβιβάσθημεν εις Περισσά και με φορτηγόν αυτοκίνητο μετεφέρθημεν εις την πρωτεύουσα της νήσου τα Φηρά. Τα ερείπια των γκρεμισμένων περιοχών έχουν κατακλείσει τα στενά μονοπάτια της πόλεως.  Η διάβασις των  είναι αδύνατος. Δια τον αυτόν λόγον το «Αιγαίο» δεν έπλευσε εις το σημείο  όπου συνήθως γίνεται η αποβίβασις και επιβίβασης επιβατών  δια τα πλοία.  Η ελικοειδής  ανηφορική οδός,  η άγουσα  από το άκρο της αποβάθρας μέχρι της πόλεως  των Φηρών, είναι γεμάτη από πέτρες και χώματα. Ειδικά συνεργεία ναυτών εργάζονται δια την εκκαθάριση, ενώ παραλλήλως γίνονται και έρευνα δια την εξακρίβωση τυχόν αλλοιώσεως και μορφολογίας του βυθού της θαλάσσης. Εις περίπτωση κατά την οποία δε συνέβη μεταβολή, θα επαναληφθεί., η προσέγγιση πλοίων εις το παλαιό σημείο αντί της Περισσάς, ευρισκομένης εις το νοτιοδυτικό  μέρος της νήσου.

Τα σπίτια της χώρας, όπως ονομάζεται η Φηρά, είναι παντελώς κατεστραμμένα, μολονότι τα περισσότερα εξακολουθούν  να παραμένουν όρθια. Αι ρωγμαί είνε γενικαί και η θέσις που ταύτα είναι χτισμένα, προδικάζουν ασφαλή κατακρύμνιση. Δια αυτών των λόγων οι κάτοικοι, εγκαταλείψαντες όπως όπως τα σπίτια των, ευρίσκονται ημίγυμνοι ή με τις πιτζάμες των, και δεν τολμούν να πλησιάσουν δια να εφοδιαστούν με είδη ρουχισμού. Ως ανεφέρθη, ήδη, ο αριθμός των νεκρών έφτασε τους 53, ενώ οι τραυματίαι είναι ελάχιστοι, μεταφερθέντες εις Σύρο. Πολλοί ιατροί από τους αφιχθέντες Αθηνών, ανεχώρησαν εχθές, εντεύθεν.

Εν τω μεταξύ πολλοί των κατοίκων εξακολουθούν να φοβούνται  και εκδήλωση τάσεως φυγής και εγκαταλείψεων των υπαρχόντων εις το έλεος της τύχης.

Εναντία της τάσεως ταύτης, λαμβάνονται μέτρα  απαγορευμένης απολύτως της αναχωρήσεως εντοπίων.

Η χωροφυλακή χορηγεί αδείας αναχωρήσεως, εις τους παραθεριστάς, τους ξένους τουρίστας, και τους έγχοντας ανάγκη νοσοκομειακής περιθαλψεως εφ όσον αύτη δεν είναι δυνατή εις την νήσο. Εις Περισσά, όπου προσεγγίζουν τα ατμόπλοια της γραμμής, καταφθάνουν συνεχώς εντόπιοι προσπαθούντες να επιβιβαστούν, αλλά  αι τοπικαί αρχαί τους εμποδίζουν εξ αυτής της αφορμής, δημιουργούνται σκηναί και χθες δύο φοράς οι καθηγητές κύριοι Αλεβιζάτος και Μουτσόπουλος, εκινδύνευσαν να ευρεθούν εις τη  θάλασσαν, κατά την προσπάθεια των να αναρριχηθούν επί της βενζινακάτου του δηζελοπλοίου  «Κανάρης».

Και ένα χαριτωμένο συμβάν αποτελεί όαση μέραν εις την όλην καταθληπτική ατμόσφαιρα. Μεταξύ των ξένων τουριστών, που ευρίσκονται εις την νήσο, ήσαν και οι Σουδέζαι δεσπινίδες Χριστίνα Λοβερχιελμ και Μαριανε Ασπλουτ  αι οποίαι διέμενον εις το καταρρεύσαν ξενοδοχείο «Βουλκάν». Εκεί εγκατέλειψαν τας αποσκευές των, τα χρήματά των, τα εισιτήρια επιστροφής των, μετα των σεισμών καταφυγούσαι εις το ξενοδοχείο «Ατλαντίς» χθες το πρωί , αξιωματικός του Β.Ν. τα συνόδευσε και τας βοήθησε να εύρουν τας αποσκευάς τους. Ακολούθως αι δύο ξέναι μετέβησαν εις Περισσά, δια να αναχωρήσουν. Αντιληφθήσαι ότι με τον κόσμο θα καθυστέρει η επιβίβασής των επί του «Κανάρη», δεν έχασαν καιρό. Απεμακρύνθησαν περί τα 100 μέτρα και προ των εκπλήκτων σεισμοπαθών, εξεδόθησαν και έπεσαν εις τη θάλασσα να κολυμβήσουν. Αργότερα όταν τας ερώτησαν απήντησαν: « μας προκαλούσε τόσο πολύ το μπλε χρώμα και η νηνεμία της θαλάσσης ώστε δεν κρατηθήκαμε κάναμε το μπάνιο μας  έστω και αν πρόκειται να χάσουμε το πλοίο».

 Και δια να ξαναγυρίσουμε στις καταστροφές των σπιτιών, θα σημειώσουμε πως οι Σαντορινιοί, επίστεψαν έως τώρα πως ο τρόπος ανοικοδόμήσεως του νησίου ήταν εδεδειγμένος αντισεισμικός κυρίως λόγω της χρησιμοποίησεως  υλικού της θηραΪκης γης.  Το γεγονός ότι από μακράν σειράν δεκαετηρίδων, τα σπίτια της νήσου δεν είχαν υποστεί την καταστρεπτική επίδραση των σεισμών, ενίσχυε την άποψη αυτή. Δυστυχώς τα γεγονότα τους διέψευσαν , μέχρι τούδε είχαν σεισμούς αλλά μικροτέρας εντάσεως. Σήμερον, με ισχυροτέραν σεισμική δόνηση, τα σπίτια των δεν άντεξαν και μέσα σε δύο ημερες, έχουν αλλάξει τόσο πολύ οι αντιλήψεις, έχει άλλαξει τόσο πολύ η όμορφη Σαντορίνη, ώστε πολύ από τους μέχρι τούδε ευχαριστημένους και με τα ελάχιστα ακόμη κατοίκους ευτυχισμένους του νησιού, να επιδιώκουν με κάθε τρόπο να φύγουν από το νησί για να πατήσουν άλλο έδαφος , περισσότερο σίγουρο και λιγότερο επικίνδυνο. Οι αρμόδιοι όμως πιστεύουν, πως το ρεύμα αυτό θα περάσει. Ο φόβος θα διασκεδαστεί, όπως συνέβη και τότε με τους σεισμούς της Επτανήσου και τη γενική διάθεση των Κεφαλληνών και Ζακυνθινών  να φύγουν από τα νησιά τους. Ας ελπίσουμε ότι ο καιρός θα δικαιώσει τους αρμοδίους.

Χρ. ΣΒΟΛΟΠΟΥΛΟΣ

1956- 2016 : 60 Χρόνια από το Σεισμό της Σαντορίνης - Εφημερίδα "ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ ΑΙΓΥΠΤΟΥ" - 10 Ιουλίου 1956

ΕΙΣ 40 ΝΕΚΡΟΥΣ ΑΝΕΡΧΟΝΤΑΙ ΤΑ ΘΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΣΕΙΣΜΟΥ ΕΙΣ ΚΥΚΛΑΔΑΣ

ΣΥΝΕΧΙΣΘΗΣΑΝ ΚΑΘ ΟΛΗΝ ΤΗΝ ΝΥΧΤΑ ΑΙ ΣΕΙΣΜΙΚΑΙ ΔΟΝΗΣΕΙΣ ΕΙΣ ΤΗ ΘΗΡΑΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

ΠΛΗΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΩΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ ΚΑΙ ΤΑΣ ΑΛΛΑΣ ΝΗΣΟΥ

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ ΔΕΝ ΕΔΕΧΘΗ ΤΗΝ ΠΡΟΣΦΕΡΘΕΙΣΑΝ

ΒΡΕΤΑΝΙΚΗΝ ΒΟΗΘΕΙΑΝ.

Αι πρώται ειδήσεις από τον τόπου του Δράματος

  

Η νήσος Σαντορίνη κατοικείται από δύο χιλιάδων ετών  π.Χ.  το σύνολο του πληθυσμού της ανέρχεται εις 9.332 κατοίκων. Είναι γνωστόν, ότι επτά σεισμοί έλαβον χώραν προηγουμένως. Εις τα 196 π.Χ., εις τα 726 π.Χ. εις τα 1573, εις τα 1650, εις τα 1707, εις τα 1866, εις τα 1925.

Το υπουργείον των Εσωτερικών ανεκοίνωσε, ότι ο σεισμός έθιξε ολόκληρη την περιοχή του νοτίου Αιγαίου. Η Kάλυμνος εδοκιμάσθη επίσης σκληρώς και εσημειώθησαν  θύματα. Μεγάλα κύματα κατέκλησαν επίσης τας νήσους Σύρον, Σαντορίνη, Κάλυμνο. Τα πλοία του ελληνικού πολεμικού ναυτικού κατέπλευσαν εις τας πληγείσας περιοχάς. Ναυτικαί μονάδες  διετάχθησαν να καταπλεύσουν εις Σαντορίνη προς βοήθεια του πληθυσμού και αεροπλάνα υπερίπτανται της νήσου. Ο σεισμός, εγένετο αισθητός και εις τας Αθήνας. Άπασαι αι τηλεφωνικαί επικοινωνίαι μετά των Αθηνών διεκόπησαν.

Κατά πληροφορίας εξ Σαντορίνης, τα περισσότερα χωρία της νήσου, κατεστράφησαν. Εις το χωρίον Μέσα Γωνιά, όλες σχεδόν αι οικίαι κατέρρευσαν. Ο λιμενάρχης Σύρου, ανέφερε ότι 40 άτομα εφονεύθησαν εις Σαντορίνη. Αι τραυματίαι εστάλησαν εις Σύρον.

Τα κύματα εκάλυψαν την Κάλυμνο μέχρι αποστάσεως 100 γιαρδών. Επισήμως , εγνώσθη αργότερον ότι 30 άτομα εφονεύθησαν εν Σαντορίνη και ότι το 40 % των οικιών υπέστησαν ζημίες.

Δέκα πρόσωπα εφονεύθησαν εις την Νήσον Ιος. Πανικόβλητοι οι κάτοικοι της Σαντορίνης συρρέουν προς την ακτή, ζητούντες να εκκενωθούν εις την ήπειρο.

Αεροπλάνο της Αμερικανικής Αεροπορίας ανεχώρησε εξ Αθηνών εις Σαντορίνη με εμπειρογνώμονας παρομοίας βοηθείας. Αφετέρου η Αγγλική Πρεσβεία προσέφερε τη βοήθεια του Βρετανικού Ναυτικού. Εν τω μεταξύ αμέσως μετά τους σεισμούς, εκινητοποιήθησαν όλαι αι κρατικαί υπηρεσίαι δια την εξακρίβωσην των ζημιών και την παροχή των πρώτων βοηθειών προς τους πληγέντας. Κατόπιν εντολής του κυρίου Καραμανλή προς τους αρμοδίους υπουργούς, ετέθη αμέσως εις εφαρμογή ο νόμος περί αντιμετωπίσεως εκτάκτων αναγκών, και ήρχισαν λαμβανόμενα όλα τα αναγκαία μέτρα δια την περίθαλψη των σεισμοπαθών. Ούτω εστάλη αεροπλάνον με τροφάς και φάρμακα εις τη Σαντορίνη, ενώ ταυτοχρόνως έπλεε προς την νήσον το πολεμικό «Αδριάς». Έπλευσε δι επίσης εις μεν την Κάλυμνο το πολεμικό                               « Πλέσσας» το δε πολεμικό «Δόξα» εις άλλας πληγείσας εκ του σεισμού νήσους.  Καθ όλην την πρωίαν αεροπλάνα ντακότα υπερίπτανται των νήσων δια αναγνωριστικάς πτήσεις.

Την μεσημβρίαν, χθες, απέπλευσε δια Σαντορίνην  το πολεμικό «Αιγαίον» του οποίου επέβησαν ο Υπουργός Συγκοινωνιών και Δημοσίων Έργων κ. Ράλλης, ο Υφυπουργός Προνοίας κ. Ψαρέας και αδερφαί νοσοκόμοι του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού, αι οποίοι μεταφέρουν φάρμακα και κλινοσκεπάσματα και άλλα εφόδια. Συγκεκριμένως, υπό του ελληνικού ερυθρού Σταυρού απεστάλη φορτηγό νοσοκομείο δυνάμεως 240 κλινών, και σταθμόν επιδέσεως δυνάμεως 5 κλινών.  Απεστάλησαν επίσης φορητοί ασύρματοι και άλλα εφόδια. Αντιπρόσωποι του Τύπου και κινηματογραφισταί ανεχώρησαν δια του ως άνω πλοίου εις τας πληγείσας νήσους.

Το απόγευμα, (χθες), ανεχώρησε δια πας σεισμοπλήκτους νήσους το αρματαγωγό, «Αλιάκμων», με τρόφιμα και άλλα εφόδια απαραίτητα δια τους πληγέντας πληθυσμούς. Αναχώρησαν επίσης, τμήματα μηχανικού και πεζικού προς παροχή υπηρεσιών. Την 13.30 μ.μ. , χθες, απέπλευσε εκ Πειραιώς εις Θήραν δρομολογηθεν εκτάκτως το επιβατηγόν «Κανάρης» με το οποίον απεστάλη υγειονομικο υλικόν προς εξασφάλιση υγειονομικής περιθάλψεως εις τους σεισμοπαθείς. Με το ίδιον σκάφος, ανεχώρησαν αξιωματικοί και άντρες του κεντρικού Λιμεναρχείου Πειραιώς καθώς και συνεργείο ιατρών και νοσοκόμων του Κρατικού Νοσοκομείου Πειραιαώς υπό τον υφυπουργό κ. ΤΟύντα. Ο «Κανάρης» προσέγγισε εις Σύρον, και περιέλαβε τον Νομάρχην ως και υλικόν προορισμένο για την περιοχή. Εξ’αλλου την 5^η μ.μ. χθες, απέπλευσε δια Σαντορίνην προς εκτέλεσιν του τακτικού του δρομολογίου το επιβατηγόν «Μοσχάνθη» αφετέρου, κατά διαταγή του Υπουργού του Εμποριου απεστάλησαν δια αεροπλάνων, σημαντικαί ποσότητες διαφόρων τροφίμων εις Σαντορίνη. Σήμερον, αναχωρεί δια τας σεισμοπλήκτους νήσους ο Υφυπουργός Οικισμού κ. Τριανταφυλάκος προκειμένου να λάβει γνώση των ζημιών και να αντιμετωπίσει το ζήτημα της ανοικοδομήσεως των πληγεισών νήσων.

ΤΟ ΧΘΕΣΙΝΟ ΑΝΑΚΟΙΝΩΘΕΝ ΔΙΑ ΤΗΝ ΕΚΤΑΣΙΝ ΤΩΝ ΖΗΜΙΩΝ

Χθες το εσπέρας, εξεδόθη εκ του Πολιτικού Γραφείου, η ακόλουθως ανακοίνωση:

« Ο Πρόεδρος της Κυβερνήσεως κ. Καραμανλής, ευθύς ως έλαβε λίαν πρωί γνώση της θεομηνείας η οποία έπληξε την Θήραν, έδωκε αμέσως τηλεφωνικώς οδηγίας δια την κάλυψη των πρώτων μέτρων. Ούτω διετάχθη, όπως απογειωθεί αεροπλάνον της ΕΒΑ, όπως εξετάσει την κατάστασην εις τας Νήσους Σύρο και Κάλυμνο, α οποίοι  εφεροντο ως αι περισσότερον πληγείσαι, να εξακριβώσει δε εάν και ποίαι ζημαίαι επροξενήθησαν εις τας άλλας νήσους. Διέταξεν επίσης τα πολεμικά πλοία και τα εμπορικά τοιάυτα τα οποία εβρίσκοντο εις τον τομέα των πληγεισών νήσων, να πλεύσουν ολοταχώς προς ταύτας και να παράσχουν τας πρώτας βοηθείας. Εν συνεχεία ο Πρωθυπουργός, εκάλεσε εις σύσκεψη τους Υπουργούς Εθνικής αμύνας, Δημοσίων Έργων, Εμπορίου και τον Ναύαρχο κ. Σπανίδη.

Μετά το πέρας της συσκέψεως ο κύριος Πρωθυπουργός υπέγραψε απόφαση δια της οποίας η θεομηνία χαρακτηρίζεται ως τοπική συμφορά μεγάλης εκτάσεως, και διατάσσεται η κινητοποίηση βάση σχεδίου, δια την αντιμετώπισή της. Επίσης διέταξε τους υπουργούς κ. κ. Ράλλη, και Ψαρέαν να μεταβούν επιτόπου και να αναλάβουν υπό τις καταστάσεως επιβαλλόμενα μέτρα. Απεστάλησαν επίσης, κατόπιν εντολής του κυρίου Πρωθυπουργού, εις τας νήσους, μηχανικοί προς διαπίστωση των ζημιών.

Πλείστα πολεμικά πλοία, διετάχθησαν να πλεύσουν, πάση δυνάμη, εις τας πληγείσας νήσους και να παράσχουν τας υπηρεσίας των. Η υδροφόρος «ΟΣΣΑ» διετάχθη να πλεύση εις Σαντορίνη με φορτίο 400 τόνων ύδατος. Διετάχθη επίσης να αποσταλεί και άλλο ύδωρ ώστε να υπερβεί η αποστελλόμενη ποσότης τους χιλίους τόνους.

Την 18.15 της χθες, αεροπλάνο εξετέλεσε την πρώτη ρίψη τροφίμων εις την περιοχή της Σαντορίνης. Διοικητής του Συγροτήματος Αρωγής ορίσθηκε ο πλοίαρχος κύριος Κισσός και στρατιωτικός διοικητής της περιοχής ο ταξίαρχος κύριος Παπαγεωργίου .

Οι νομάρχαι Δ/νήσου και Κυκλάδων εβρίσκοντο εις την πληγείσαν υπό της θεομηνίας περιοχήν. “

1956 - 2016 : 60 χρόνια από το σεισμό της Σαντορίνης...

60 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από το σεισμό της Σαντορίνης....

Ένα διαφορετικό αφιέρωμα σε μια ημέρα που όλα άλλαξαν στο νησί ...

«Να δώσει ο Θεός να μη ξαναγίνει τέθοια συμφορά» είναι η χαρακτηριστική φράση όλων έζησαν αυτές τις στιγμές…. Μια συμφορά που έμελε να αλλάξει τα πάντα…. Οι εικόνες αυτές μένουν όμως χαραγμένες στο νου των ανθρώπων που τις έζησαν. Οι εικόνες αυτές "εμφανίζονται" και πάλι κάθε που πλησιάζει ημέρα του μεγάλου σεισμού της "αλλαγής". Οι άνθρωποι ακόμα πονάνε...συγκινούνται... Σαν να γινε ο σεισμός μια μέρα πριν... οχι εξήντα χρόνια.

Και ίσως πολλοί αναρωτηθούν γιατί πάλι ένα αφιέρωμα στο σεισμό αυτό; Τι ιδιαίτερο υπάρχει από έναν σεισμό με θύματα και ζημιές.... Μέσα από συγκεκριμένα αφιερώματα από τις εφημερίδες  και όχι μόνο της εποχής, πάμε να ανακαλύψουμε τις πρώτες εικόνες μετά το σεισμό ...  Ας ξεκινήσουμε σιγά σιγά το ταξίδι αυτό....

Walter Friedrich : «Φωτιά στη Θάλασσα, Ηφαιστειότητα και Φυσική Ιστορία της Σαντορίνης, Ο Μύθος της Ατλαντίδας», Εκδόσεις Π. Πασχαλίδης σ.216 Αθήνα 2007  

O τελευταίος καταστροφικός σεισμός της Σαντορίνης έγινε στις 9 Ιουλίου 1956. Ήταν ένας από τους πιο ισχυρούς στην Ευρώπη τον 20^ο αιώνα ( Schwarzbach 1958). Σε διάστημα 12.5 λεπτών δύο σεισμοί συγκλόνισαν το νησί. Το επίκεντρο του πρώτου σεισμού ήταν κοντά στην Αμοργό. Τα Γεωδυναμικά Ινστιτούτα της Ουψάλα και της Κιρούνα στη Σουηδία κατέγραψαν για μεν τον πρώτο σεισμό ισχύ 7.7 βαθμών  της κλίμακας Mercalli – Sieberg  και για τον δευτερο που το επίκεντρό του ήταν κοντά στο νησί ισχύ 7.2. Η πρώτη δόνηση είχε στην Αμοργό ισχύ 9 της κλίμακας Mercalli – Sieberg   στη Σαντορίνη και στην Πάρο 8, στη Θηρασιά, στην Ανάφη, στην Αστυπάλαια, στην Νάξο, στην Κάλυμνο στη Λέρο και στην Πάτμο 7 και στην Αθήνα 4 βαθμών. Ο σεισμός έγινε αισθητός σε μία επιφάνεια 270.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων. 

Εφημερίδα : "Αιγυπτος " 9 Ιουλίου 1956 

Η δεύτερη δόνηση ήταν κάπως ασθενέστερη. Το Σεισμολογικό Εργαστήρι Αθηνών κατέγραψε μέγιστη τιμή 5 βαθμών της κλίμας Mercalli – Sieberg   και η πληγείσα περιοχή είχε έκταση 180.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Στη Θήρα χτύπησε ιδιαίτερα την Οία και ταα Φηρά που καταστράφηκαν σχεδόν τελείως. Σκοτώθηκαν 53 άτομα στη Θήρα και στα γειτονικά νησιά, ισοπεδώθηκαν  συνολικά 529 κτίσματα ( τα 326 στη Θήρα), 1482 είχαν σοβαρές ζημιές και 1750 ελαφρές. Αλλά και σε άλλα χωριά ο σεισμός κατέστρεψε πολλά κτήρια. Πολύ σοβαρές συνέπειες είχε για τους κατοίκους η καταστροφή των δεξαμενών νερού. Η έλλειψη νερού υποχρέωσε τους κατοίκους του χωριού Αγριλιά Θηρασιάς να το εγκαταλείψουν. Οι κάτοικοι της Μέσα Γωνιάς μεταφέρθηκαν στο Καμάρι που την εποχή εκείνη ήταν ακόμη ψαροχώρι.  Αυτός ο σεισμός ήταν μία τραγική εμπειρία κι από τότε όλα τα κτίρια χτίζονται με αντισεισμικές προδιαγραφές αφού και στο μέλλον μπορεί να συμβούν  στην ίδια περιοχή.