Μερικές πρώτες ανταποκρίσεις από Πάσχα στη Σαντορίνη 2011

Πρώτες ανταποκρίσεις από Πάσχα στη Σαντορίνη το 2011! Σε λίγο καιρό περισσότερες και αναλυτικότερες.


Περιφορά του Επιταφίου στο Καμάρι
και ο Λάζαρος του Μεγαλοχωριού 

H άνοιξη και τα μελιτίνια

«όσο τα χελιδόνια φέρνουνε στην πλάση μας της Ανοιξη, μαθές, τα μελιτίνια φέρνουνε στους Σαντορινιούς το Πάσχα»

O Νίκος Φύτρος σε μεράκια .....

Από το αρχείο του Γιώργου Δαμασκηνού από το Μεγαλοχώρι :

α)Μπερμπάντης με τον Νίκο Φύτρο
β) το παπουτσάκι σου Νίκος Φύτρος
γ) Ξύπνα που δεν ηχόρτασες Κοτσάκια της Βεγγέρας - Νίκος Φύτρος


δ) όταν ξεβεντεμίσουμε Νίκος Φύτρος

Ο "Λαζαρος" στη Σαντορίνη της Μαρίας Αρβανίτη Σωτηροπούλου

Μυρωδιά ελπίδας. Σάββατο του Λαζάρου στη Σαντορίνη ο πυρετός της άνοιξης. Τρύγος στις Αλισμαριές (=δενδρολίβανα). Λεηλασία του ευώδους πράσινου λίγο πριν τον επιτάφιο αποκεφαλισμό των ανθέων. Στην πλατεία αλλά και σε αυλές στήνονται ικριώματα. Κατάρτια επιστρατεύονται σταυροειδή με ξάρτια να γεφυρώνουν τις γωνιές. Σταυρός μπακλαβάς κυματίζει στο γαλάζιο. Ντυμένος την ελπίδα του μυριστικού, ο Λάζαρος ανασταίνεται μετά τη λειτουργία του Σαββάτου, πρόδρομος της εξόδου του Νυμφίου. Ένας θνητός, τριήμερος νεκρός ανέστη δίχως να τ’ αποζητήσει, χάρη στην αγάπη των αδελφών του, επειδή έτυχε να συμπέσει με τα μηνύματα των καιρών. Δεν ήταν θεός ή σούπερμαν. Γιαυτό τον αγκαλιάζουμε με τόση στοργή. Τον υψώνουμε πάνω από τις στέγες, σαν ελπίδα, ξέροντας ότι θα τον αποκαθηλώσουμε το Μεγάλο Σάββατο, θα τον διαλύσουμε σε κλωνιά ευλογίας για να σουβλίσουμε τα γαρδουμπάκια της ανοιξιάτικης μαγειρίτσας μας. Η μοίρα του Λάζαρου είναι ο θάνατος ξανά. Δίχως ελπίδα νέας ανάστασης, τουλάχιστον στην ίδια υπόσταση. Γιαυτό και το θρηνητικό τραγούδι του βοριά στα ξάρτια του τη μεγαλοβδομάδα. Ο Λάζαρος είναι η αμφιβολία στο θάμα, η μελαγχολία των θνητών, η δόξα της ασημαντότητας, το χαμόγελο του φθαρτού, η πλήξη της αιωνιότητας. Ξανά και ξανά του Λάζαρου. Ξανά ο προάγγελος του Σταυρού. Και της ανάστασης για όσους την πιστεύουν.

Μαρία Αρβανίτη Σωτηροπούλου

 

http://mariasot.blogspot.com/2011/04/blog-post_17.html

Τα κάλαντα του Λαζάρου από το Δημοτικό Ημεροβιγλίου

ναι από αυτό που θα καταργηθεί......

Κάλαντα του Λαζάρου

Ήρθ' ο Λάζαρος ήρθαν τα βάγια

Ήρθ' η Κυριακή που τρώνε ψάρια

Να κοπιάσουμε στην εκκλησία

Για ν΄ ακούσουμε χρυσά βιβλία.

Βγάτε σας παρακαλούμε

Για να σας διηγηθούμε

Για να μάθετε τι εγίνει

Σήμερα στην Παλαιστίνη.

Σήμερα έρχετ' ο Χριστός μας

Ο επουράνιος θεός μας

Εις την πόλη Βηθανία

Μάρθα κλαίει και Μαρία.

Λάζαρον τον αδελφόν τους

Και πολύ αγαπητόν τους

Τρεις ημέρες τον θρηνούσαν

Και τον εμοιρολογούσαν.

Την ημέρα την Τετάρτη

Κίνησ' ο Χριστός για να ρθει

Και βγήκε η Μαρία

Έξω απ΄ τη Βηθανία.

Και μπρος Του γονυκλινείει

Και τους πόδας του φιλείει

«Αν εδώ ήσουν Χριστέ μου,

δεν θα πέθαιν' αδελφός μου.

Μα και τώρα γω πιστεύω

Και καλότατα ηξεύρω,

Ότι δύνασ' αν θελήσεις

Και νεκρούς να αναστήσεις».

Λέγει : «Πίστευε Μαρία.

Άγωμεν εις τα μνημεία».

Τότε ο Χρηστός δακρύζει

Και τον Άδη φοβερίζει.

«Άδη, Τάρταρο και Χάρο,

Λάζαρον θε να σου πάρω.

Δεύρο έξω, Λάζαρέ μου,

Φίλε και αγαπητέ μου».

Λάζαρος απελυτρώθη

Ανεστήθη και σηκώθη,

Ζωντανός σαβανωμένος

Και με το κερί ζωμένος.

Πες μας, Λάζαρε τι είδες

Εις τον Άδη όπου πήγες;

-Είδα φόβους, είδα τρόμους

είδα βάσανα και πόνους.

Δώστε μου λίγο νεράκι

Να ξεπλύνω το φαρμάκι

Της καρδιάς μου, των χειλέων

Και να μη ρωτάτε πλέον.

Δώστε μας αυγά να σας τα πούμε

κι οι κοτούλες σας πολλά να σας γεννούνε

Βάγια βάγια των βαγιών

τρώνε ψάρι και κολιό

και την άλλη Κυριακή

τρώνε το παχύ αρνί. 

http://imeroviglio.blogspot.com/2011/04/blog-post_17.html 

Στη φωτογραφία μέλη του Συλλόγου Παγκράτιον στο Καμάρι τιμάνε με το δικό τους τρόπο το έθιμο του Λαζάρου. ! Για να αναβιώνουν σιγά σιγά ΟΛΑ τα έθιμα του νησιού μας !! Χίλια μπράβο και στο Νέο Πολιστικό φορέα..... 

Λαζαράκια της Οίας

Υλικά

1 κιλό αλεύρι δυνατό για τσουρέκι

½ φλιτζάνι ζάχαρη

½ φλιτζάνι ελαιόλαδο

2 φλιτζάνια σταφίδα

1 φλιτζάνι καρύδια ψιλοκομμένα

2 φακελάκια μαγιά ξηρή

3 κοφτά κουταλάκια κανέλλα

Γαρυφαλάκια ( μοσχοκάρφια)

Σ ένα ποτήρι χλιαρό νερό διαλύουμε τα δύο φακελάκια της μαγιάς. Σ ένα μεγάλο μπωλ ρίχνουμε το αλεύρι  και στη μέση του κάνουμε μια γουβίτσα Στη γουβίτσα αυτή ρίχνουμε τη ζάχαρη, το ελαιόλαοδ και την διαλυμένη μαγιά. Αρχίζουμε το ζύμωμα και προσθέτουμε όσο χλιαρό νερό χρειαστεί ώστε να πάρουμε μια σχετικά σφιχτή ζύμη. Προσθέτουμε στη ζύμη αυτή, τις σταφύδες, τα καρύδια και την κανέλα και ζυμώνουμε καλά. Η τελική μας ζύμη πρέπει  να μην κολλάει στα χέρια μας. Αν αυτό συμβαίνει θα πρέπει να προσθέσουμε λίγο αλεύρι ακόμη. Με τη ζύμη αυτή πλάθουμε μικρά ανθρωπάκια και το απλώνουμε σ ένα ταψί στο οποίο  έχουμε βάλλει αντικολλητικό χαρτί. Με τα γαρύφαλλα στολίζουμε τα λαζαράκια μας φτιάχνοντάς τους μάτια, στόμα, μύτη και ότι άλλο θέλουμε. Τα αφήνουμε να φουσκώσουν  ως εξής: είτε τα τυλίγουμε με κουβέρτες είτε ανάβουμε τον φούρνο μας σε πολύ χαμηλή θερμοκρασία ( έως 50 βαθμούς το πολύ) και χρησιμοποιώντας τον έτσι ως στόφα βάζουμε μέσα τα ταψιά κι εκεί φουσκώνουν τα λαζαράκια μας. Τέλος τα ψήνουμε στους 200 βαθμούς έως ότου ροδίσουν

Μελιτίνια !! Αυτος ο υπέροχος ζωγραφικός πίνακας

« Ηκαμα πολλά μελιτίνια. Παραγγελλα τσοι μυζήθρες τσοι νιότικες, είχα και λεκάνες πήλινες και ηζύμωνα. Τα ψηνα όξω στο φουρνί, κάτω από τη σκάλα. Ηρχόντουσαν τη Μεγάλη Τρίτη πρωϊ, πρωί, είχα αρχινήσει ελόου μου τα ζυμώματα αποβραδίς, και με το που ήρχουνταν πιάναμε τις μυζήθρες, τις εχτυπούσαμε με το βούτηρο, τη ζάχαρη τα αυγά και μπόλικη μαστίχα και αρχινούσαμε να ανοίουμε το φύλλο λεπτό λεπτό. Το κόβαμε μετά μ ένα πιατέλο του καφέ γύρω γύρω στρογγυλό, και οι άλλες γιομίζανε από μια κουτάγια. Μετά το τζιμπούσανε πάλι γύρω γύρω και το θέτανε στη λαμαρίνα,,,, Όλη η Πάνω Μεριά μοσχοβολούσε μαστίχα..» περιγράφει η γιαγιά Καδιώ στο βιβλίο της εγγονής της, Καδιώς Κολύμβα " Η Πάνω Μεριά του Κόσμου" τη διαδικασία για τα μελιτίνια.

Ενώ η Γουλιελμία Συρίγου γράφει στο βιβλίο « Η Σαντορίνη μου» : «… από τη στιγμή που θα απλώσεις το χέρι σου να πάρεις και να γευτείς ένα πετυχημένο μελιτίνι, ευφραίνονται τρεις από τις αισθήσεις σου, η όραση, η όσφρηση και η γεύση. …Παλιότερα, το κάμωμα των μελιτινιών ήταν ένα αληθινό γιορτόσι, ένας διαγωνισμός ανάμεσα στις καλοκυράδες της Σαντορίνης, γλυκός και ευγενικός, όσο και το πασχαλιάτικο αυτό γλυκούδι. … Κι έχουνε συνδέσει ντόπιοι και ξενιτεμένοι τόσο πολύ το γλύκισμα αυτό με την αναστάσιμη γιορτή, που θα έλεγε κανείς πως όσο τα χελιδόνια στην πλάση μας θα φέρουνε την Άνοιξη, τα μελιτίνια μαθές, θα φέρουνε στους Σαντορινιούς το Πάσχα».

Μελιτίνια

Υλικά :

Για τη ζύμη :

1 κιλό αλεύρι,

3 αυγά,

2 κουταλιές σούπας λάδι

Νερό όσο πάρει

Αλάτι

Για τη γέμιση:

1 κιλό μυζήθρα ανάλατη

1 κιλό ζάχαρη

3 κρόκοι αυγών

2 κουταλιές αλεύρι

2 κουταλιές σούπας μαστίχα Χίου

2 βανίλιες

1 κουταλιά βούτηρο λιωμένο

Προετοιμασία γέμισης

Από το προηγούμενο βράδυ περνάμε τη μυζήθρα από το μύλο και στη συνέχεια προσθέτουμε τη ζάχαρη και ανακατεύουμε. Την αφήνουμε σ ε μία λεκάνη σκεπασμένη όλη τη νύχτα μέχρι να την χρησιμοποιήσουμε την επόμενη μέρα. Την άλλη μέρα προσθέτουμε μέσα στη μυζήθρα ένα ένα όλα τα υπόλοιπα υλικά για τη γέμιση. Ανακατεύουμε με τα χέρια να γίνει ένα ένα ομοιόμορφο μείγμα και όταν είναι έτοιμο το αφήνουμε στην άκρη για να ετοιμάσουμε τη ζύμη.

Προετοιμασία ζύμης

Σε μία λεκάνη ανακατεύουμε όλα τα υλικά για τη ζύμη  και ζυμώνουμε ώστε η ζύμη να γίνει μαλακή και ευκολόπλαστη. Την χωρίζουμε σε 4 μπάλες. Παίρνουμε μία μία μπάλα, την απλώνουμε λίγο με τον πλάστη για να πλατύνει και την περνάμε στην ειδική μηχανή φύλλου στη σκάλα 1. Μετά βάζουμε τη μηχανή στη σκάλα 2 και το περνάμε πάλι . Κατόπιν στη σκάλα 3, 4, και έτσι η κάθε μπάλα γίνεται φύλλο λεπτό σαν χαρτί.

Όταν έχουμε πλέον ανοίξει όλες τις μπάλες σε φύλλο, παίρνουμε ένα πιατάκι του φλυτζανιού και χαράζουμε τα φύλλα κόβοντας στρογγυλούς δίσκους. Μ ένα κουταλάκι βάζουμε γέμιση στο κέντρο κάθε δίσκου αφήνοντας γύρω γύρω περιθώριο. Ανασηκώνουμε το περιθώριο και αρχίζει το « τσίμπημα» γύρω από τη γέμιση ώστε η μορφή του να μοιάζει στο τέλος με καλαθάκι.

Τοποθετούμε τα μελιτίνια σε λαδωμένη λαμαρίνα και τα ψήνουμε γύρω στα 30 λεπτά στους 180 – 200 βαθμους. Θα το καταλάβουμε ότι έχουν ψηθεί από το χρώμα.

Τα μελιτίνια είναι το παραδοσιακό πασχαλινό γλυκό της Σαντορίνης. Η προετοιμασία του απαιτεί κόπο και χρόνο γιατί το «κέντημα» του θέλει ιδιαίτερη τεχνική και μια αρχάρια χρειάζεται αρκετή εξάσκηση για να καταφέρει να πετύχει τη σωστή μορφή ενός γνήσιου Σαντορινιού μελιτινιού. « Το κέντημα» γίνεται με οδοντογλυφίδα ή καρφίτσα και τα «τσιμπήματα» απέχουν ελάχιστα χιλιοστά το ένα από το άλλο. Ένα καλό μελιτίνι έχει περίπου 50 – 60 «τσιμπήματα». Γι αυτό το λόγο μαζεύονται σε σπίτια τουλάχιστον 4 -5 νοικοκυριές ώστε να βοηθήσουν η μία την άλλη στην προετοιμασία των μελιτινιών.

Πηγή εδώ