Προσωπικότητες διορισμένες μετά την Επανάσταση στη Θήρα

 

Ο Παντολέων Αυγερινός, γεννημένος στη Μικρά Ασία, ήταν έμπορος με σημαντική περιουσία και είχε τεθεί στην υπηρεσία του ρωσικού προξενείου στα Ψαρά. Κατά τη μαρτυρία του ίδιου είχε προεπαναστατικά μυηθεί στη Φιλική Εταιρεία. Με την έκρηξη της Επανάστασης μετέβη στα Ψαρά, όπου συμμετείχε στην τοπική διοίκηση και έλαβε μέρος σε ναυτικές επιχειρήσεις με το πλοίο του Ιωάννη Μ. Μηλαΐτη. Τον Νοέμβριο του 1824 εξελέγη παραστάτης Σαντορίνης στο Γ΄ Βουλευτικό καλύπτοντας τη θέση του αποθανόντος Ευαγγέλη Μαντζαράκη, τον οποίο προηγουμένως είχε υπηρετήσει ως γραμματέας (1823). Η βουλευτική του θητεία ήταν σύντομη, καθώς από τον Μάιο του 1825, οπότε έλαβε άδεια για λόγους υγείας, δεν φαίνεται να συμμετείχε ξανά στις εργασίες του Σώματος, με αποτέλεσμα τον Φεβρουάριο του 1826 να αποφασιστεί η μη καταβολή βουλευτικού μισθού. Τον Μάρτιο του 1827 συμμετείχε στη Γ΄ Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας, ενώ προηγουμένως είχε λάβει μέρος στη Συνέλευση της Αίγινας. Μετά την άφιξη του Ιωάννη Καποδίστρια διορίστηκε γραμματέας του Έκτακτου Επίτροπου Νοτίων Κυκλάδων (1828) και τρία χρόνια αργότερα διορίστηκε ειρηνοδίκης Θήρας (1831). Στη συνέχεια, μετά την άφιξη του Όθωνα, δεν ανέλαβε εκ νέου δημόσια έμμισθη υπηρεσία 

Γκίκας Νικόλαος 

Ο Νικόλαος Κ. Γκίκας, πρόκριτος από τον Πόρο, κατά τα πρώτα έτη της Επανάστασης ανέπτυξε σημαντική ναυτική και στη συνέχεια πολιτική δράση. Αρχικά, εξελέγη από τους κατοίκους του Πόρου παραστάτης της νήσου στο Β΄ Βουλευτικό (1823), ωστόσο δεν έγινε δεκτός στο Σώμα, καθώς ο Πόρος δεν αποτελούσε ακόμη ξεχωριστή επαρχία. Ένα χρόνο αργότερα, τον Απρίλιο του 1824, εξελέγη εκ νέου παραστάτης Πόρου στο Γ΄ Βουλευτικό, το οποίο τον διόρισε στην επιτροπή για τον έλεγχο των παραστατικών εγγράφων και στην τριμελή Διευθυντική Επιτροπή Ανατολικής Ελλάδος (15.4.1825). Στη συνέχεια συμμετείχε εκ νέου σε ναυτικές εκστρατείες και μετά την άφιξη του Καποδίστρια διορίστηκε έπαρχος Πόρου, κατά τη θητεία του οποίου κατασκευάστηκε ο ναύσταθμος. Τον Δεκέμβριο του 1831 συμμετείχε ως πληρεξούσιος Πόρου στη Δ΄ κατ’ επανάληψιν Εθνοσυνέλευση και λίγους μήνες αργότερα, τον Ιούλιο του 1832, στη Δ΄ κατά συνέχειαν Εθνοσυνέλευση. Μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους διορίστηκε από τον Όθωνα έπαρχος της Θήρας (1833-1836) και στη συνέχεια υποδιοικητής Κέας (1836-1838). Απεβίωσε πιθανόν το 1838.

Πονηρόπουλος Νικόλαος 

Ο Νικόλαος Πονηρόπουλος γεννήθηκε πιθανότατα το 1783 στην Κυπαρισσία (Αρκαδιά). Μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία το 1818, στη Ζάκυνθο, όπου βρισκόταν για εμπορικούς λόγους. Έλαβε μέρος στην Επανάσταση αναλαμβάνοντας πολιτική, αλλά και στρατιωτική δράση. Υπήρξε μέλος της Πελοποννησιακής Γερουσίας και στη συνέχεια διετέλεσε παραστάτης Πελοποννήσου στο Α΄ Βουλευτικό (1822), το οποίο τον διόρισε μαζί με τον Γεώργιο Παπαηλιόπουλο στην επιτροπή του Υπουργείου των Ναυτικών. Όπως προκύπτει από την αλληλογραφία του Σώματος, κατά τη διάρκεια της θητείας του απουσίασε σε αποστολές της Διοίκησης, καθώς και για προσωπικές του υποθέσεις. Στις 24 Μαρτίου 1823 διορίστηκε στην επιτροπή για τον έλεγχο των παραστατικών εγγράφων των νέων πληρεξουσίων και παραστατών και στη συνέχεια έλαβε μέρος στη Β΄ Εθνοσυνέλευση (1823). Διετέλεσε παραστάτης στο Β΄ Βουλευτικό (1823), έως τις 3 Ιουλίου 1823, οπότε και παραιτήθηκε για λόγους υγείας. Στους μήνες που ακολούθησαν συμμετείχε σε επιτροπές, εκ των οποίων και στην επιτροπή που συστάθηκε υποκαθιστώντας το Γενικό Κριτήριο, μέχρι την επίσημη ίδρυσή του. Στις 13 Ιουλίου 1824, διορίστηκε υπουργός της Οικονομίας, αξίωμα στο οποίο παρέμεινε έως και την 1η Μαρτίου 1826, οπότε και έλαβε άδεια να αναχωρήσει ως υποψήφιος πληρεξούσιος για τη Γ΄ Εθνοσυνέλευση. Έλαβε μέρος στη Γ΄ Εθνοσυνέλευση στην Επίδαυρο το 1826 και τον επόμενο χρόνο στη Γ΄ Εθνοσυνέλευση στην Τροιζήνα (1827), ενώ νωρίτερα είχε συνταχθεί με τους πληρεξουσίους που είχαν συγκεντρωθεί στην Ερμιόνη. Κατά τη διακυβέρνηση του Καποδίστρια συμμετείχε στη Δ΄ Εθνοσυνέλευση (1829). Στη συνέχεια, έλαβε μέρος στην Ε΄ Εθνοσυνέλευση (1831), μετέχοντας σε επιτροπές του Σώματος. Λίγα χρόνια αργότερα, το 1836, διορίστηκε διοικητής Θήρας και το 1837 διοικητής Αχαΐας. Το 1843 συμμετείχε στην Α΄ Εθνική Συνέλευση και στις 16 Ιουνίου 1844 διορίστηκε γερουσιαστής από τον Όθωνα. Στην κυβέρνηση Ιωάννη Κωλέττη (1844), διορίστηκε για μικρή περίοδο, κατά το 1847, υπουργός των Οικονομικών. Απεβίωσε την 1η Δεκεμβρίου 1852.

Πηγή: ( http://representatives1821.gr/ ) 

Η "όχεντρα " της Σαντορίνης

 του Κλέαρχου Καπούτση 

Η όχεντρα
Εξωμύτης, Σαντορίνη. Ελληνιστικοί χρόνοι
Στους βράχους, στα δεξιά του δρόμου από την Περίσσα προς τον Εξωμύτη, υπάρχουν αρχαίοι λαξευτοί τάφοι. Σε έναν από τους βράχους, πάνω από ταφικά μνημεία, είναι σκαλισμένη μία τεράστια οχιά, η Όχεντρα ή Έχεντρα (Αρχαία Ελληνικά όχεντρα: "οχιά, έχιδνα"). Μέσα στην θάλασσα, κοντά στο ακρωτήριο του Εξωμύτη, θεωρείται ότι είναι βυθισμένο το λιμάνι της αρχαίας πόλης της Ελευσίνας, η οποία αναφέρεται από τον Πτολεμαίο τον Γεωγράφο ως μία από τις πόλεις της Σαντορίνης.

"Όλοι βέβαια ξεύρουν πως στο Μέσα βουνό, ακριβώς επάνω από την παραλία της Περίσσης, αρχίζει ο δρόμος που ωδηγούσε στο αρχαίο Λιμάνι, τον Εξωμύτη. Σώζονται λίγα σκαλοπάτια στην παλιά πόλι του Βουνού που κόβονται απότομα και αρχίζει ο γκρεμνός. Πού είναι τα άλλα; Κάτω στο βυθό. Όπως στο βυθό είναι θαμμένο και το παλιό Λιμάνι. Και μόνο η "Όχεντρα", αυτός ο τύμβος των Ηρώων ή καλλίτερα το Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτου, εκεί κατά τον Εξωμύτη, θα σταματήση τον διαβάτη της παραλίας της αμμουδερής για προσκύνημα, όπως στα χρόνια τα παλιά."
[Πηγή: Μιχαήλ Αντ. Δανέζη "ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ 1939-1940"]

Θέση: https://www.google.com/.../@36.3394013,25.../data=!3m1!1e3

Πηγή: Ψηφιακό Διαδικτυακό Μουσείο Σελίδα για το 2ο Δημοτικό Σχολείου Μακροπούλου στο facebook 

To Ιερό του Αχιλλέα στο Καμάρι Σαντορίνης

 του Κλέαρχου Καπούτση 

Ιερό του Αχιλλέα

Καμάρι (Αρχαία Οία), Θήρα (Σαντορίνη). Αρχαϊκή εποχή (750-480 π.Χ.)

Πρόκειται για αρχαϊκό ιερό αφιερωμένο στον Ομηρικό ήρωα Αχιλλέα. Το ιερό ταυτίστηκε με την λατρεία του Αχιλλέα καθώς ανάμεσα στα ευρήματα, τα οποία ήταν στην πλειοψηφία τους κεραμικά, βρέθηκε ένας ιωνικός κύλικας με εγχάρακτη επιγραφή που αναφέρει το όνομα του αναθέτη και το όνομα του ήρωα: "Ποραίνων μέ ἀνέθηκε Ἀχιλῆι". Αποδεικνύεται, λοιπόν, πως ο πρωταγωνιστής της Ιλιάδας λατρευόταν ως ημίθεος ή και θεός κατά την αρχαιότητα και μάλιστα εκτός της πατρίδας του, της Θεσσαλίας. Μέχρι την ανακάλυψη του ιερού αυτού, η λατρεία του Αχιλλέα ήταν γνωστή μόνο από γραπτές πηγές.

Σπάραγμα κύλικα με εγχάρακτη επιγραφή από το Ιερό του Αχιλλέα στο Καμάρι της Σαντορίνης που αναφέρει το όνομα του αναθέτη και το όνομα του ήρωα: "Ποραίνων μέ ἀνέθηκε Ἀχιλῆι" [Πηγή: Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού και Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς, "Από τον κόσμο του Ομήρου, Τήνος και Κυκλάδες στην Μυκηναϊκή Εποχή", Αθήνα 2019]

Πηγές:

[1] https://greece.terrabook.com/el/santorini/page/kamari-2/

[2] https://www.rizospastis.gr/story.do?id=1253165

[3] Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού και Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς, "Από τον κόσμο του Ομήρου, Τήνος και Κυκλάδες στην Μυκηναϊκή Εποχή", Αθήνα 2019

Θέση: https://www.google.com/.../@36.3797861,25.../data=!3m1!1e3.

Y.γ.: Το θέμα όμως είναι που βρέθηκε το αφιέρωμα αυτό. Ο Κλέαρχος, ο klearchosguidetothegalaxy.blogspot.com, ο θηραίος Κλέαρχος, όντας πατέρας ενός υπέροχου πλάσματος, αποφάσισε να στήσει ένα ψηφιακό μουσείο για το σχολείο του γιού του. Εκεί , στο Δεύτερο Δημοτικό Σχολείου Μαρκοπούλου ( https://www.facebook.com/2oMarkopoulou/)μπορείτε να βρείτε εξαιρετικά ενδιαφέροντα θέματα για την αρχαιολογία όχι μόνο της Σαντορίνης. Αγαπητέ μου Κλέαρχε σε ευχαριστώ για άλλη μια φορά

Αντώνιος Μπαρμπαρρήγος ένας Θηραίος Βουλευτής - Εκπρόσωπος την περίοδο της Επανάστασης

 Ο Αντώνιος Μπαρμπαρήγος καταγόταν από τη Σαντορίνη, όπου και έλαβε ενεργό δράση για την ενίσχυση της Ελληνικής Επανάστασης. Στις 20 Ιανουαρίου, εξελέγη στο Α΄ Βουλευτικό μαζί με τον Μαρίνο Σορώτο και μετέβη στη Διοίκηση, η οποία του ανέθεσε να επιστρέψει στο νησί για τη συγκέντρωση χρημάτων. Το συγκεκριμένο έργο αποδείχθηκε δυσχερές, καθώς στη Σαντορίνη υπήρχε ισχυρή παράταξη αντιτιθέμενη στην Ελληνική Επανάσταση, με αποτέλεσμα κατά τη διάρκεια διένεξης ανάμεσα στις δύο παρατάξεις, τον Οκτώβριο του 1822, ο Αντώνιος Μπαρμπαρήγος να τραυματιστεί σοβαρά στο κεφάλι από επίθεση με μαχαίρι. Το 1823 επέστρεψε στην έδρα της Διοίκησης και έλαβε μέρος ως πληρεξούσιος Σαντορίνης στη Β΄ Εθνοσυνέλευση, αναχωρώντας πριν τη λήξη των εργασιών της. Απεβίωσε στη Σαντορίνη με κλονισμένη ψυχική υγεία, πιθανότατα το 1824.

εγώ δε και συν εμοί οι φιλογενείς άπαντες, κεκρυμμένοι ένεκα του φόβου των στασιαστών, μαθών την έλευσιν των αρμοστών, ούσαν κατά την 25 Οκτωβρίου, την επιούσαν επήγα προς αντάμωσιν αυτών, ίνα αυτοίς αναγγείλω τα τρέξαντα, έτι δε να ζητήσω το ελεύθερον, ομού δε και τα χρυσά και αργυρά, διά να τα μετακομίσω ευθύς εις την Διοίκησιν˙ αλλ’ ενώ προς αυτούς ήγγιζον είδον πληθύν ανθρώπων ωπλισμένων, μεμισθωμένων εκ της ασεβούς καγκελλαρίας, κατά των ιδίων αρμοστών, εξ ων εις κολτζής, Μάρκος Δακορόνης λεγόμενος και ανεψιός του κυρίου Λογοθέτου Λαγκαδά, άφνω επιπεσών εις εμέ με την μάχαιραν έφερέ μοι κατά της κεφαλής, σκοπών να με θανατώση. Και εις μεν την πρώτην βολήν ετραυματίσθην εις την κεφαλή, ως μαρρτυρεί η επί ταύτης ουλή, εις δε την δευτέραν εμποδίσθη παρά του γυναικαδελφού μου˙ εν ταυτώ δε πολλοί μεθ’ όπλων έκαμαν αναρίθμητα άτοπα εις όσους ήθελον να εισέβωσιν εις την συνέλευσιν των κυρίων αρμοστών, καθώς η προκήρυξις αυτών διατάττει. [...]

 

1823, 26 Μαρτίου, εν Αγιοννίτικα

 

Ο ταπεινός δούλος σας

 

Αντώνιος Μπαρμπαρήγος Χ.

 

Αναφορά του Αντωνίου Μπαρμπαρήγου προς τη Διοίκηση

 

ΑΕΠ τ. 9, 4

http://representatives1821.gr/%ce%bc%cf%80%ce%b1%cf%81%ce%bc%cf%80%ce%b1%cf%81%ce%ae%ce%b3%ce%bf%cf%82-%ce%b1%ce%bd%cf%84%cf%8e%ce%bd%ce%b9%ce%bf%cf%82/

Ασκηταριά και Κολλυβάδες στη Σαντορίνη

Άλλο ένα από τα πιο άγνωστα σημεία της ιστορίας του νησιού είναι και οι εκκλησιαστικές παραμέτροι αυτής. Συγκεκριμένα ένα από τα θέματα στο κομμάτι της εκκλησιαστικής ιστορίας που δεν έχει τόση μεγάλη φήμη, είναι οι μορφές μοναχισμού στο νησί.

Σήμερα θα σταθούμε στα ασκηταριά και τους Κολλυβάδες[1]. Οι Κολλυβάδες ήταν μέλη ενός κινήματος εντός της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας που ξεκίνησε το δεύτερο μισό του δέκατου όγδοου αιώνα στην μοναστική κοινότητα του Αγίου Όρους και το οποίο αγωνίστηκε για την αποκατάσταση των παραδοσιακών πρακτικών σε αντίθεση με αδικαιολόγητες καινοτομίες[α] και το οποίο μετατράπηκε απροσδόκητα σε κίνημα πνευματικής αναγέννησης. Οι Κολλυβάδες υπήρξαν ο αντίποδας των ευρωπαϊστών, δηλαδή των επηρεασμένων από τις αρχές του Διαφωτισμού και του Εγκυκλοπαιδισμού.

 

 

Κόλλυβα

Το όνομα του κινήματος προέρχεται από τα κόλλυβα (βρασμένο σιτάρι) που χρησιμοποιούνται για την τέλεση των μνημοσύνων. Οι υποστηρικτές του κινήματος ήταν Αθωνίτες μοναχοί που ήταν αυστηρά προσκολλημένοι στην Ιερή Παράδοση και επέμεναν ότι τα μνημόσυνα δεν πρέπει να τελούνται τις Κυριακές, γιατί αυτή είναι η ημέρα της Αναστάσεως του Κυρίου, αλλά το Σάββατο, που είναι η συνηθισμένη ημέρα για να τιμάται η μνήμη των νεκρών. Ήταν επίσης υπέρ της συχνής λήψης της Θείας Κοινωνίας και εξασκούσαν την αδιάκοπη προσευχή της καρδιάς.

«Το 1822 έφτασε στη Θήρα, ένας περίεργος μοναχός. Φόραγε φθαρμένα ράσα[2] τα οποία έδενε με σκοινί στη μέση του, είχε καλυμμένο το κεφάλι μέχρι τα μάτια του με το «επιριπτάριον», έφερε στον ώμο του δισάκι, μετέβαινε από χωριό είς χωριό και από σπίτι σε σπίτι, διακόνευε, πρόσφερε ευλογίες και ευχές, μιλώντας για το Άγιο Όρος, και διηγούμενος τα θαύματα των Αγίων του Θεού.τις νύχτες, «κόνευε» όπου ευρίσκετο, στα εξωκκλήσια, στα και στις σπηλιές. Το όνομα του μοναχού αυτού ήταν Αγάπιος Μεταξάς από την Κωνσταντινούπολη. Έμενε σε ένα σπήλαιο στον Μονόλιθο από κάποια περίοδο και ύστερα. Το ασκηταριό του όμως σύντομα μετεβλήθη σε τόπο προσκυνήματος των κατοίκων του νησιού.

Την εποχή εκείνη εμόναζε εις την Μονή του Προφήτου Ηλία ο ιερομόναχος Πορφύριος Μηνδρινός από την Γωνιά. Ο αγαθός αυτός μοναχός ήταν πολύ ευσεβής, επόθει να ζήσει μακριάν των εγκοσμίων είς μία σκήτη και εκεί, ακολουθών τους «ησυχαστές» να αναπέμπει αίνον και δόξα στο Θεό. Κατάλληλο τόπο ενόμιζε ένα μέρος, πέραν της Αρχαίας Θήρας, απόμερο και απόκρημνο, ώστε να μην δύναται άνθρωπος να φθάσει έως εκεί. Αυτό ζήτησε από τον τότε ηγούμενο του Μοναστηριού Γεράσιμο Μαυρομμάτη, αλλά εκείνος δεν του έδωσε την άδεια γιατί οι μοναχοί στη Μονή ήταν λίγοι.

Εν τω μεταξύ φτάνει η φήμη του Αγάπιου στην Μονή. Όταν επληροφορήθη ο Πορφύριος Μηνδρινός τη δράση του τον προσέλκυσε, έγινε οπαδός των «Κολλυβάδων» και αυτάδελφος του Αγαπίου. Και οι δύο αναχωρούν από τη Θήρα για την Ύδρα ώστε ο Πορφύριος να διδαχθεί κοντά στους άλλους αδελφούς τις αρχές των Κολλυβάδων.

Με την επιστροφή τους στο νησί, δημιουργείται γύρω από αυτούς τους μοναχούς ένας όμιλος πιστών, ανδρών και γυναικών πράγμα που θορύβησε σημαντικά την επίσημη εκκλησιαστική αρχή. Ο Πορφύριος είχε πάψει να έχει επαφή με την Μονή του Προφήτη. Μεταφέρθησαν στη Γωνιά και λειτουργούσαν στον ναό της Μεταμόρφωσης, επιθυμώντας να ιδρύσουν δική τους Μονή.  Εκείνη την εποχή οικοδομεί και το Ασκηταριό πάνω από τον ορμίσκο «Κίονι» στο Καμάρι. Μια εντυπωσιακή οικοδομή περιτοιχισμένη με τείχη ψηλά σαν φρούρια ολίγιστα δωμάτια χωρητικότητας ενός μόνο ανθρώπου,  η οποία έκλεινε από σιδηρά θύρα. Μέσα στην οικοδομή αυτή υπήρχαν και εικόνες αγίων Μόλις τελείωσε το ασκηταριό στο Καμάρι, ίδρυσαν και άλλο ένα στη Γωνιά μόνο για γυναίκες  

Το 1844 ο Αγάπιος εξεδήμησε εις Κύριον και ετάφη στο Ασκηταριό . οι πιστοί έδωσαν εντολή στον αγιογράφο Μερκούριο Σιγάλα να κατασκευάσει δύο εικόνες του Αγαπίου.

Λίγο καιρό αργότερα  βρίσκεται σε χωράφι του αδελφού του Αγάπιου, Γεράσιμου Μενδρινού η εικόνα του Σταυρού στην Περίσσα, όπου χτίζεται και ο μεγαλοπρεπής ναός. Ζητάνε από τον έτερο των πρωτοστατών τον Πορφύριο να λειτουργεί εκεί, όπερ και εγένετο.

Το 1845 όμως ο Αρχιεπίσκοπος Κυκλάδων Δανιήλ μεταβαίνει στη Θήρα και πληροφορούμενος τις κινήσεις των Κολλυβάδων ζητάει από τον Πορφύριο να αποκηρύξει τις κακές δοξασίες. Αυτός αρνήθηκε οπότε υπέβλήθη αίτημα στην Ιερά Σύνοδο  ώστε να εξοριστεί ο Πορφύριος στη  Σκιάθο όπου και απέθανε.

 

 

 

---

[1] https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CE%BF%CE%BB%CE%BB%CF%85%CE%B2%CE%AC%CE%B4%CE%B5%CF%82

[2] Εκλαικευμένο απόσπασμα από το άρθρο του Α.Νομικού στον τόμο του Δανέζη (1971)

Εις μνήμην κυρού Νικολάου πρώην Μητροπολίτη Καρπενησίου

Του π. Ευαγγέλου Φεγγούλη

 Συμπληρώθηκαν στις 15 Ιανουαρίου 2021, δυο χρόνια από την κοίμηση του μακαριστού Μητροπολίτου Καρπενησίου κυρού Νικολάου.

Ο σπουδαίος αυτός Ιεράρχης της Ελλαδικής Εκκλησίας μας γεννήθηκε στο Εμπορείο Θήρας το 1929 και ήταν το πρώτο τέκνο πολυμελούς οικογενείας, η οποία έδωκε στην διακονία της Εκκλησίας και άλλα μέλη της εκ των οποίων και τον μακαριστό Ηγούμενο της Ιεράς Μονής Προυσσού κυρό Χρυσόστομο.

Κατεχόμενος από τον πόθο να υπηρετήσει ως κληρικός τον λαό χειροτονήθηκε Διάκονος το 1958 και Πρεσβύτερος το επόμενο έτος 1959. Από το έτος εκείνο και επί μία εικοσαετία υπηρέτησε στα Σέρβια της Κοζάνης ως Αρχιερατικός Επίτροπος πλησίον του Μητροπολίτου Σερβίων και Κοζάνης Διονυσίου (Ψαριανού), εγκρίτου Ιεράρχου, διακρινομένου για την λογιότητα και τα έξοχα διοικητικά του προσόντα.

Την 28η Ιανουαρίου 1979 χειροτονήθηκε πρώτος Μητροπολίτης της νεοσυσταθείσης Ιεράς Μητροπόλεως Καρπενησίου. Η άφιξη και ενθρόνιση του Μητροπολίτου Νικολάου στο Καρπενήσι χαιρετίσθηκε από τους κατοίκους της περιοχής με συγκίνηση και ενθουσιασμό. Οι Ευρυτάνες απέκτησαν ήδη επιχώριο Ποιμενάρχη, διότι έως τότε η διαποίμανσή των από την Ναύπακτο, που ήταν η μόνιμη έδρα της Μητροπόλεως, ήταν δυσχερής.

Η σύμπτωση μάλιστα ότι ο Μητροπολίτης έφερε το όνομα του πολιούχου του Καρπενησίου Νεομάρτυρος Αγίου Νικολάου θεωρήθηκε ως ευλογημένη ένδειξη προοιωνίζουσα γόνιμη ποιμαντορία.

Ο μακαριστός διακρίθηκε για την άρτια θεολογική του κατάρτιση και τη γενικότερη πνευματική του συγκρότηση. Υπήρξε σπουδαία Εκκλησιαστική προσωπικότητα και εκ των λογίων Ιεραρχών της Ελλαδικής Εκκλησίας με συμμετοχή σε σημαντικές Επιτροπές της Ιεράς Συνόδου.

Ο μακαριστός ήταν Πατρικός προς τους Ιερείς της Μητροπόλεως, στοργικός προς τους πιστούς, παραδοσιακός στη θεία Λειτουργία, με ενεργό παρουσία σε πνευματικές εκδηλώσεις και πολιτιστικές δραστηριότητες του τόπου, λαμβάνοντας ακέραιο το σεβασμό και την αγάπη των απανταχού Ευρυτάνων.

Για 37 ολόκληρα χρόνια, διαποίμανε επ΄ αγαθώ την αγιοτόκο Μητρόπολη Καρπενησίου, ξεκινώντας κυριολεκτικά από το μηδέν. Με πολύ κόπο ανήγειρε ένα Μεγαλοπρεπές Μητροπολιτικό Μέγαρο, συνήργησε στην δημιουργία της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής, της Ιεράς Μητροπόλεως, ενώ σημαντικό υπήρξε και το τεράστιο φιλανθρωπικό του έργο.

Υπήρξε ένας αγνός και ταπεινός ιεράρχης ζώντας λιτή εκκλησιαστική του ζωή, ως ένας απλός μοναχός. Του αοιδίμου Μητροπολίτου πρώην Καρπενησίου κυρού Νικολάου είη αιωνία η μνήμη.

https://www.romfea.gr/katigories/10-apopseis/41703-eis-mnimin-kurou-nikolaou-proin-mitropoliti-karpenisiou

Εις μνημόσυνον Αιώνιον + αρχιμανδρίτης Γαβριήλ Μαϊνας (1928 - 2021)

 Συγκλονισμένη η Σαντορίνη από το φευγιό του αρχιμανδρίτη Γαβριήλ Μαϊνα, του Γέροντα, του γούμενου , του Γαβριήλ, του Πατέρα. όπως γράφει πολύ σωστά η Αρτεμία Αργυρού : «Οπως και αν τον προσφωνουσαν " Άγιος" ήταν και είναι στην συνείδηση των ανθρώπων του τόπου τούτου. Ο γουμενος τους, αυτός που ένοιωθαν δίπλα τους σε κάθε δυσκολία, που ζητούσαν την προσευχή του, την συμβουλή του. Ο γέροντας Γαβριήλ που προσευχόταν ακούραστα και ακατάπαυστα για όλους, για τον τόπο του, το νησί του».

Ο πολιός γέροντας είχε πέσει σε κώμα. Την ημέρα της εορτής των Θεοφανείων επανήλθε σε επικοινωνία με το περιβάλλον και ζήτησε να μεταλάβει των αχράντων μυστηρίων. Μετά από λίγη ώρα βυθίστηκε σε κώμα και σήμερα το πρωί κατέληξε. Ο μακαριστός γέροντας γεννήθηκε στις 10-2-1928. Μόνασε στη Μονή του Προφήτη Ηλία Θήρας. Ήλθε στο Άγιον Όρος και μόνασε μέχρι το 1992 στη Μονή Εσφιγμένου (ζηλωτές). Μετά απόχρόνια αποχώρησε και εντάχθηκε στη Μονή Βατοπαιδίου όπου παρέμεινε για μια δεκαετία ως απλός μοναχός. Τα τελευταία χρόνια ζουσε στο ιερό κελι του Αγίου Νικολάου στο Μπουραζέρι Καρυες.[1].

Ήδη από το πρωί στο διαδίκτυο εχουν εμφανιστεί πάρα πολλές αναφορές στο πρόσωπο του γέροντα. Θα σταθώ σε δύο από αυτές:η μία του Παναγιώτη Μυτιληναίου και η άλλη της Μαρίας Αρβανίτης Σωτηροπούλου .

Γράφει ο Παναγιώτης : Σήμερα είναι μια άσκημη μέρα. Μια μέρα που η ψυχή μου ξανοίει προς τα πάνω…Εκείδα, στο ριμίδι με τσοι πέτρινες τσοι σκάλες που ήβγαζε από το Πύργο στο Προφήτη. Στο δρόμο ηδιαλέαμε από τσοι ξερολιθιές τα άπρα τα κοχύλια, να τα πάμε του Γούμενου, να τα περάσομε σε κλωστή να τα κρεμάσομε στο εικόνισμα.Σε γαλήνευε η φωνή ντου, ηπέτα το μυαλό σου μόλις σου μίλιε, τουνοιες τη ψυχούλα σου και ταλες όλα. Σε ξομολοούσε και σούδωνε συγχώρεση για ότι τουλες…βαρύ ή ελαφρύ.

Και μετά λιάκι ψωμί με ελιές , το Πολύκαρπο να σου λέει τα αστεία ντου και εσύ να ξανείς από του δα πάνω τη Περίσσα, το Νημπορειό, το Ακρωτήρι, και τα νησά αμα δεν είχε αναδοσά. Μεγάλη βδομάδα με παράτησε το κερα Ρηνιώ να τηνε περάσω στο Προφήτη, μαζί με το Τάσο το Μελιχούρτη. Μόλις είδα που θα γύρω τη νύχτα ηξεσπάστηκα. Μια τάβλα ξύλινη, ένας λύχνος κι ένα τραπεζάκι αμοναχά.  Κι απ όξω, ο αέρας να σφυρίζει δυνατά.

Στην αρχή ηδουλιούσα καλά τη νύχτα, ήμοιαζε απόκοσμη,ξενόλοη, μαγικιά…Αξημέρωτα όμως ο Πολύκαρπος ηχτύπα το ξύλο ρυθμικά για να ξυπνήσομε, να πάμε στη λειτουργιά, με τα κεριά και τα καντήλια, χωρίς ηλεχτρικό, με το κρύο να σε περονιάζει. Η γλυκειά ντου η φωνή όμως , σε καντούνιαζε, σέκανε να προσευχηθείς , να ξανείς στο κουμπέ τσοι αγιοργραφίες τσοι παλιές και να κάνεις το σταυρό σου. Κι ύστερα να κοινωνήσεις , να πάρεις το αντίδερο , νάβγεις όξω στην αυλή , να πάρεις αγκαλιά τη Σαντορίνη ολόκληρη.

Μια αγκαλιά είναι από το Προφήτη το ξερόνησο, μια αγκαλιά και δυο μαθιές Η Απάνω Μεριά , το Μερεβγούλι, τα Φηρά κι ο Καρτεράδος η μια του Βοριά η μαθιά και το Νημπορείο , το Ακρωτήρι , το Μεγαλοχώρι του Νοθιά. Μου τόλεε κι ηγέλα. Μες στην αγκαλιά σου χωρεί το νησάκι μας Παναγιωτάκη..

να το αγαπάς κι ας είναι μικρό…. Κι άμα ηρχούντανε η ώρα να κάμεις κάτω το ριμίδι με τσοι σκάλες, όλο πίσω ηξάνοιες….

Σε ξάνοιε κι αυτός…σα να σούλεε …να ξανάρθεις γρήγορα…

Κι εσύ ημέτρας τσοι μέρες για τονε ξαναδείς.

Νάβλεπες τη γλυκειά μορφή ντου… νάκουες τη φωνή ντου , να τούλες τα μυστικά σου χωρίς να δουλειάς πως θα τα μάθει άλλος.

Καλό ταξίδι Γούμενε… χαιρετίσματα στο κερα Ρηνιώ…

Γιορτάζει ο παράδεισος σήμερα … φτάνει κάποιος μεγάλος ατού.

 

Ενώ η Μαρία Αρβανίτη σημειώνει:

 

Εικονίζεται στη φωτογραφία από το αρχείο των γονιών μου (ο ιερωμένος με τα σκούρα ρούχα) από την εκδρομή του Γυμνασίου στην Αρχαία Θήρα το 1956, τότε που ήταν ήταν μαθητής και από τότε ξεχώριζε με το ήθος του απ’ όσα μου ιστορούσαν οι γονείς μου.

Απ’ ότι μου είχαν πει, προερχόταν από ευκατάστατη οικογένεια, ο ίδιος ήταν εξαιρετικός μάγειρας και μόνο αφού υπηρέτησε το στρατό και αποκατέστησε τις αδελφές του, κλείνοντας το κοινωνικό του καθήκον,  προσχώρησε στην ιεροσύνη.

Αν και πανέξυπνος, παρέμενε ταπεινός, δεν έδωσε ένα τελευταίο μάθημα στη Θεολογία για να μην πάρει πτυχίο και γίνει κάποτε Αρχιερέας. Μεγαλώνοντας τον εκτίμησα ιδιαίτερα κι εγώ. Μας εξομολογούσε στο χωριό την περίοδο που ήταν ηγούμενος στον Προφήτη κι έζησα από κοντά τον αγώνα του να διασώσει τα αρχεία του Μοναστηριού του Προφήτης Ηλία και να δημιουργήσει το πρώτο λαογραφικό μουσείο στο νησί.

 

Την εποχή, που αγωνιούσα για το ποιο πρέπει να είναι το πρότυπο στη ζωή των ανθρώπων και κατά πόσο οι ακραίες απόψεις μπορούν να συμβιβαστούν και να οδηγήσουν την ανθρωπότητα σε καλύτερο μέλλον, χρησιμοποίησα (πολύ παραμορφωμένη για λόγους αφήγησης) την φασματική εικόνα του, στο μυθιστόρημα μου «Το Φως του Κόσμου» επειδή αποτελούσε πάντα για μένα την ενσάρκωση του ανθρώπου που παλεύει με τον ίδιο τους τον εαυτό για να καταλάβει τι ο Θεός ζητά από αυτόν, πώς θα μπορούσε να θυσιαστεί για τον συνάνθρωπο, για να σμίξει τελικά με την αιωνιότητα του Θείου.

 

https://mariasot.blogspot.com/2015/01/blog-post_13.html

 

Η αντιπαλότητα που δημιουργήθηκε στο νησί, με επίκεντρο τον ίδιο και το έργο του, τον ανάγκασε να αποσυρθεί και να μονάσει στο Άγιο όρος χωρίς ποτέ ξανά ν’ αποζητήσει δικαίωση ή την επιστροφή στα εγκόσμια. Όσο και αν από κάποιους θεωρήθηκε ακραίος, δε μπορούμε παρά να υποκλινόμαστε στο μεγαλείο της μέχρι τέλους αφιέρωσης σε αυτό που πίστευε, ένα ιδανικό πάνω από τις συνήθεις ανθρώπινες συμβάσεις, μια προσωπική σχέση με το Θεό. Άλλωστε ουδείς αλάθητος και ουδείς αναμάρτητος. Όλοι κρινόμεθα στο τέρμα αυτής της όλο εμπόδια διαδρομής και σίγουρα εκείνος τώρα προσεύχεται για όλους μας από τον Παράδεισο, στον οποίο πάντα ανήκε.

 

Όσοι έχουν δει την ταινία ή έχουν διαβάσει το βιβλίο «Άνθρωπος για όλες τις εποχές» (A man for all seasons του Robert Bolt -φιλμ 1966), που αναφέρεται στην περίπτωση του Thomas More, που εκτελέστηκε από τον Ερρίκο τον 8ο, γιατί εναντιώθηκε στο διαζύγιό που κατέληξε στην ίδρυση της Αγγλικανικής εκκλησίας, καταλαβαίνουν ότι οι άνθρωποι με απόλυτες αρχές συχνά συνθλίβονται από τις αλλαγές στην κοινωνία ή την Ιστορία.

 

Η ζωή με δίδαξε ότι απόλυτες Αλήθειες δεν υπάρχουν, και έγινα δύσπιστη διαπιστώνοντας ότι ο φανατισμός είναι ακραίος ιδεαλισμός. Κάθε στιγμή όλοι ξαναζυγίζουμε τι είναι καλό και τι κακό σε κάθε περίσταση και η ιστορική συγκυρία συχνά μας τοποθετεί σε ρόλο θύτη ή θύματος, οπότε και χρειάζεται μεγάλο ηθικό σθένος για να μην προδώσουμε το χρέος μας προς τον συνάνθρωπο. Η δυσπιστία μου στην ηθική ακεραιότητα κάθε ανθρώπου, η αμφιβολία μου για τις μαζικές συνομολογήσεις, και η πίστη μου στην πολυχρωμία της ανθρώπινης Αλήθειας, και την αναγκαστική πολυφωνία της ιστορικής αρμονίας, δε με σταμάτησε από το να σέβομαι και να εκτιμώ εκείνους, που έμπρακτα αφιερώνονται σε ένα σκοπό ανώτερο από τον εαυτό τους και θυσιάζονται μέχρι το τέλος.

 

Και τώρα που το τέλος ήλθε μπορώ να πω ότι ο Ηγούμενος ήταν πραγματικά ένας «ΑΓΙΟΣ για κάθε εποχή».

 

 

 

Γέροντα … Αγιά Παράδεισο από εκεί πάνω …. Και να προσέχεις το νησί σου !!!

---

[1] www.orthodoxia.info